Uncategorized

Ý kiến về việc thờ phượng 125 vị ở nam phương linh từ

Ông Đặng Phước Thành quê Long Hưng A, huyện Lấp Vò, tỉnh Đồng Tháp. Là người con mang họ Đặng, ông có tâm nguyện lập đền thờ họ Đặng tại quê hương mình. Là một doanh nhân thành đạt, ông đủ sức xây dựng một khu đền to, rộng, kiến trúc đẹp vừa cổ kính trang nghiêm vừa bề thế hiếm có.

Ban đầu, ông có thành ý kết hợp công trình mang tính tưởng niệm, tâm linh nầy với khu vực rộng phục dựng lại làng lúa nước của vùng Nam bộ, Đồng Tháp Mười ngày xưa, giúp cho người đương thời và thế hệ mai sau tìm hiểu, nghiên cứu, biết về cách canh tác, thu hoạch, đời sống… của ông bà ta với nghề nông ngày trước, kết hợp với hoạt động du lịch. Đây là một ý tưởng hay, được lãnh đạo tỉnh Đồng Tháp đồng tình và ủng hộ. Tiếc rằng do không đạt thỏa thuận với bà con nông dân có đất trong vùng qui hoạch nên kế hoạch nầy không thực hiện được.

Trong khuôn viên của Đặng tộc Nam Phương linh từ, ngoài công trình chính là nơi thờ họ Đặng, ông Đặng Phước Thành còn dành những công trình kiến trúc to đẹp khác làm nơi thờ các vị có công mở cõi, bảo vệ và làm rạng danh đất phương Nam từ buổi đầu đến năm 1975 đã qua đời, có tên gọi Nam Phương linh từ. công trình nầy tiếp giáp phía sau, đâu lưng công trình Đặng tộc Nam Phương linh từ, cách một hồ nước, hồ sen có tên Thiên Quang tỉnh, hướng mặt về phía ngược lại. Ngoài ra, ông Đặng Phước Thành còn có nhã ý sử dụng hai công trình đối mặt nhau ở hai bên sân chính làm nhà Bảo tàng Nam bộ và Bảo tàng họ Đặng.

Việc xét chọn các vị có công mở cõi, bảo vệ và làm rạng danh đất phương Nam từ buổi đầu đến năm 1975, ông Đặng Phước Thành nhờ ông Nguyễn Hạnh – Phó Tổng Biên tập tạp chí Xưa và Nay chi nhánh TP. Hồ chí Minh. Tám vị gồm các nhà sử học được mời tham gia Hội đồng tư vấn để xét duyệt, trong đó ông Nguyễn Hạnh làm chủ biên, ông Dương Trung Quốc – Phó chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam làm cố vấn. Được biết, Hội đồng tư vấn nầy, đã họp nhiều lần, trao đổi nhiều ý và cuối cùng thống nhứt trước mắt chọn ra 125 vị, trong đó có 21 vị có công thời khai mở đất phương Nam, 62 vị có công gìn giữ đất phương Nam và 42 vị làm rạng danh đất phương Nam. Theo kế hoạch, 21 vị có công thời khai mở cõi được đúc tượng đồng toàn thân, các vị còn lập bài vị và tóm tắt tiểu sử, đưa vào thờ ở Nam Phương linh từ. Phải công nhận công lao đóng góp của Hội đồng tư vấn trong việc xét chọn các vị để thờ rất phức tạp, khó khăn, nhứt là các vị thời kỳ gìn giữ đất phương Nam. Ở đây có mấy vấn đề tôi muốn đề cập đến.

Một là: Tư cách về mặt pháp lý của Hội đồng tư vấn nầy. Không có quyết định thành lập của một tổ chức nào để làm công việc to lớn, phức tạp như trên. Hội đồng tư vấn nầy có đủ tư cách quyết định xét duyệt 125 vị trong hằng mấy trăm, hằng ngàn người có công khai mở, bảo vệ. vùng đất phương Nam để đưa vào đền thờ hay không? Tôi chỉ muốn nói đến tư cách. Giả dụ: có một số nhà sử học khác cũng họp nhau lại lập Hội đồng xét duyệt các vị theo một số tiêu chí khác có được không? Lúc đó, sự thể sẽ ra sao?! Tóm lại, tôi không dám phủ nhận trình độ, năng lực của các nhà sử học trong Hội đồng tư vấn nói trên, mà chỉ muốn nói đến hai ý: Ai ra quyết định thành lập Hội đồng tư vấn nầy, cơ quan hay tổ chức nào? Hội đồng tư vấn nầy chỉ để tham khảo hay có tư cách quyết định xét duyệt 125 vị nầy để thờ?

Hai là: Một số người có biện luận việc lập đền thờ họ Đặng và cả Nam Phương linh từ là một việc làm riêng tư của ông Đặng Phước Thành, không có luật nào cấm cản tư nhân việc thờ phượng trong khuôn viên gia đình mình, nhà thờ họ của mình, không cần phải xin phép, trình hay thông qua lãnh đạo của Đảng, Nhà nước, của cơ quan chức năng địa phương. Thực tế, việc xét duyệt 125 vị để thờ trong Nam Phương linh từ, lãnh đạo Tỉnh ủy, Ủy ban Nhân dân, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc và các cơ quan Tôn giáo, Văn hóa – Thể thao – Du lịch, Tuyên giáo… của tỉnh Đồng Tháp không hề biết; cả vị nào đúc tượng đồng, vị nào chỉ lập bài vị? Trong đó có những vị có thể gây ra tác động xấu, mang đến tác hại về chính trị, tư tưởng, xã hội, an ninh trật tự. không lường hết được. Tất nhiên, mọi hậu quả gây ra, lãnh đạo tỉnh – trước hết là Tỉnh ủy, Ủy ban Nhân dân tỉnh lãnh đủ, vì là nơi có trách nhiệm lãnh đạo, quản lý toàn diện địa phương của mình. Sẽ có người bảo: Tại sao lãnh đạo tỉnh không mời ông Đặng Phước Thành đến trao đổi ý kiến? Xin thưa là có song kết quả chưa đạt như ý.

Tháng 7-2014, nơi đền thờ họ Đặng và Nam Phương linh từ có phát hành quyển sách sơ lược tiểu sử 125 vị được tôn thờ nầy, kịp thời phục vụ cho cuộc thi tìm hiểu danh nhân lịch sử cho học sinh, sinh viên được tổ chức tại Nam Phương linh từ. Từ quyển sơ lược tiểu sử 125 vị nầy, trong đó có những vị tác động ngược lại với địa phương và đã được một số nhà sử học tranh luận công khai trên báo chí. Quyển sơ lược tiểu sử đó được viết lại, sửa tên sách, thêm lời ngỏ, lời giới thiệu, một số hình ảnh và do Nhà xuất bản Hồng Đức ở Hà Nội in 2.000 cuốn, đã phát hành cuối năm 2014.

Điều đáng bàn thêm là viết tiểu sử các nhân vật chỉ nói đến phần có công, không nói đến phần có tội. Chỉ viết một chiều như vậy dễ khiến học sinh, sinh viên, con cháu chúng ta đời sau chỉ thấy được một mặt, làm sai lệch nhận thức về tính chính xác, trung thực của lịch sử.

Nghe đâu quyển sách viết chi tiết tiểu sử 125 nhân vật nầy sẽ được in và phát hành. Lãnh đạo tỉnh cũng không biết do ai soạn, nhà xuất bản nào in và phát hành, với số lượng bao nhiêu? (Có lẽ cũng do NXB Hồng Đức?). Khi quyển nầy được phát hành chắc chắn sẽ có hậu quả càng phức tạp hơn quyển sơ lược, đối với Đồng Tháp và cả nước. Với danh nghĩa Hội Khoa học Lịch sử Đồng Tháp, tôi đã có công văn kiến nghị, đề xuất một số giải pháp trong việc nầy, gởi Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy Đồng Tháp. Được biết, Ban Tuyên giáo đã trình Ban Thường vụ Tỉnh ủy Đồng Tháp và Ban Tuyên giáo trung ương. Riêng về việc thờ phượng, tôi đề nghị sáu vị trong 125 vị còn có ý kiến khác nhau, dịp thượng tượng, bài vị thờ lần nầy, ông Đặng Phước Thành nên tạm dừng lại sáu vị nầy, chờ ý kiến quyết định của cấp có thẩm quyền, tránh để phân hóa trong nội bộ giới sử học và đừng để tác hại, khó xử đến địa phương Đồng Tháp.

     Nguyễn Đắc Hiển

(Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Đồng Tháp)

Ý Kiến bạn đọc