Thầy thuốc Văn nghệ

Viêm bao hoạt dịch ngón

 

Viêm bao hoạt dịch ngón là tình trạng đau gân ngón tay cái. Người bệnh thường đau khi xoay cổ tay, nắm bất cứ thứ gì hay nắm tay.

Mặc dù nguyên nhân chính xác gây ra bệnh chưa rõ ràng, nhưng bất kỳ hoạt động nào liên quan đến chuyển động tay hoặc cổ tay lặp đi lặp lại nhiều lần như làm việc trong vườn, chơi gôn, chơi vợt hoặc nâng em bé có thể làm cho bệnh nặng hơn.

Các dấu hiệu viêm bao hoạt dịch bao gồm sưng đau ngón tay cái, khó di chuyển ngón tay cái và cổ tay khi cần nắm hoặc véo.

Nếu để quá lâu không điều trị, cơn đau lan rộng hơn từ ngón tay cái đến cẳng tay. Véo, nắm và các cử động khác của ngón tay cái và cổ tay làm cơn đau nặng thêm.

Nguyên nhân gây bệnh viêm bao hoạt dịch ngón có liên quan đến gân cổ tay.

So-608--Anh-minh-hoa---Thay-thuoc-van-nghe---Viem-bao-hoat-dich-ngon---Anh-1

Gân là cấu trúc giống như dây thừng gắn cơ bắp với xương. Khi ta nắm, véo hay vặn bất cứ thứ gì trong tay, hai đường gân ở cổ tay và ngón cái thường lướt nhẹ qua đường hầm nhỏ nối chúng với gốc ngón tay cái. Lặp đi lặp lại một chuyển động cụ thể ngày này qua ngày khác thường kích thích vỏ bọc xung quanh hai gân, gây ra dày và sưng làm hạn chế chuyển động.

Các nguyên nhân khác gây viêm bao hoạt dịch ngón bao gồm chấn thương trực tiếp vào cổ tay hay gân.

Viêm khớp dạng thấp cũng thường đưa đến viêm bao hoạt dịch ngón.

Để chẩn đoán viêm bao hoạt dịch ngón, thầy thuốc kiểm tra bàn tay xem có cảm thấy đau khi đè trên ngón tay cái.

Thầy thuốc cũng thực hiện bài kiểm tra Finkelstein, trong đó ta uốn cong ngón tay cái trên lòng bàn tay và uốn cong các ngón tay trên ngón tay cái. Sau đó, ta uốn cong cổ tay về phía ngón út. Nếu điều này gây ra đau ở ngón tay cái, ta đã bị viêm bao hoạt dịch ngón.

Nếu điều trị sớm, các triệu chứng cải thiện trong vòng 4 đến 6 tuần.

Để giảm đau, thầy thuốc khuyên dùng thuốc giảm đau không kê đơn như ibuprofen và naproxen.

Thầy thuốc cũng đề nghị tiêm thuốc corticoid vào vỏ bọc gân để giảm sưng. Nếu điều trị bắt đầu trong vòng 6 tháng đầu tiên, hầu hết người bệnh hồi phục hoàn toàn sau khi tiêm corticoid chỉ một lần.

Điều trị ban đầu bao gồm bất động ngón tay cái và cổ tay, giữ cho chúng thẳng bằng một loại nẹp giúp gân được nghỉ ngơi.

Tránh cử động ngón tay cái lặp đi lặp lại càng ít càng tốt.

Tránh véo bằng ngón tay cái khi di chuyển cổ tay từ bên này sang bên kia.

Chườm đá vào vùng bị ảnh hưởng.

Ta cũng nên gặp một nhà trị liệu vật lý. Những nhà trị liệu này xem xét cách ta sử dụng cổ tay và đưa ra gợi ý về cách điều chỉnh để giảm căng thẳng trên cổ tay. Chuyên gia vật lý trị liệu cũng dạy ta các bài tập cho cổ tay, bàn tay và cánh tay để tăng cường cơ bắp, giảm đau và hạn chế kích thích gân.

Nếu trường hợp nghiêm trọng hơn, thầy thuốc đề nghị phẫu thuật ngoại trú. Phẫu thuật bao gồm một thủ tục kiểm tra vỏ bọc xung quanh gân, sau đó mở vỏ bọc để giải phóng áp lực cho gân.

Thầy thuốc nói chuyện về cách nghỉ ngơi, tăng cường và phục hồi cơ thể sau phẫu thuật. Một nhà trị liệu vật lý gặp ta sau khi phẫu thuật để dạy cho ta các bài tập tăng cường mới và giúp ta điều chỉnh thói quen hàng ngày để ngăn ngừa các vấn đề trong tương lai.

Nếu không cần phẫu thuật, nên chăm sóc và ngăn ngừa bệnh nặng thêm bằng cách tránh di chuyển cổ tay theo cùng một cách nhiều lần, đeo nẹp và thực hiện các bài tập theo thầy thuốc.

Bác sĩ Đào Ty Tách
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 608

Ý Kiến bạn đọc