Thầy thuốc Văn nghệ

Ung thư bạch cầu

Ung thư bạch cầu hay ung thư máu là ung thư của các mô tạo máu bao gồm tủy xương và hệ bạch huyết. Ung thư bạch cầu liên quan đến tế bào bạch cầu, còn gọi là tế bào máu trắng, bình thường phát triển và phân chia theo trật tự nhưng ở người bị bệnh này, tủy xương tạo ra những bạch cầu bất thường.

Dấu hiệu bệnh ung thư bạch cầu thay đổi tùy thuộc vào loại bệnh bạch cầu, bao gồm sốt và ớn lạnh, mệt mỏi, nhiễm trùng thường xuyên, sút cân, sưng hạch bạch huyết, gan to và lách to. Người bệnh dễ bị chảy máu hay bầm tím, đổ máu cam, nhiều đốm đỏ trên da và đau nhức xương.

Anh-minh-hoa---Thay-thuoc-van-nghe---Ung-thu-bach-cau

Dấu hiệu bệnh ung thư bạch cầu thường mơ hồ nên người bệnh dễ bỏ qua vì giống với dấu hiệu của bệnh cúm và các bệnh thông thường. Hiếm khi, thầy thuốc phát hiện bệnh ung thư bạch cầu qua xét nghiệm máu.

Các nhà khoa học không hiểu nguyên nhân chính xác của bệnh ung thư bạch cầu, dường như kết hợp các yếu tố di truyền và môi trường. Nói chung, bệnh ung thư bạch cầu xảy ra khi một số tế bào máu đột biến DNA. Một số bất thường làm cho tế bào phát triển, phân chia nhanh hơn và tiếp tục sống trong khi tế bào bình thường chết đi. Theo thời gian, các tế bào bất thường này tiêu diệt các tế bào máu khỏe mạnh trong tủy xương, dẫn đến giảm bạch cầu, hồng cầu và tiểu cầu, gây ra các dấu hiệu và triệu chứng của bệnh.

Thầy thuốc phân loại bệnh bạch cầu dựa trên tốc độ tiến triển và loại tế bào.

Dựa trên tốc độ bệnh, người ta chia ra ung thư bạch cầu cấp tính và ung thư bạch cầu mãn tính. Trong bệnh ung thư bạch cầu cấp tính, các tế bào máu bất thường là các tế bào máu chưa chết nhưng không thể thực hiện các chức năng bình thường, nó nhân lên nhanh chóng khiến bệnh trở nên tồi tệ. Có rất nhiều loại bệnh ung thư bạch cầu mãn tính liên quan đến các tế bào máu trưởng thành. Một số bệnh ung thư bạch cầu mãn tính ban đầu không có triệu chứng và khó nhận thấy hoặc không được chẩn đoán trong nhiều năm.

Nếu dựa trên loại tế bào bạch cầu, người ta chia ra: Ung thư bạch cầu thể tân bào ảnh hưởng đến các tế bào tân bào là các mô bạch huyết tạo nên hệ miễn dịch. Ung thư bạch cầu thể tủy bào ảnh hưởng đến các tế bào tủy xương là các tế bào miễn dịch tạo ra tế bào hồng cầu, bạch cầu và tiểu cầu.

Trong khi khám sức khỏe, thầy thuốc tìm các dấu hiệu của bệnh ung thư bạch cầu như da nhợt nhạt vì thiếu máu, sưng hạch bạch huyết, gan to và lách to. Bằng cách xem một mẫu máu, thầy thuốc tìm các bạch cầu bất bình thường.

Thầy thuốc xét nghiệm tủy xương qua chọc dò xương hông lấy ra một mẫu tủy để tìm các tế bào bất thường. Thầy thuốc làm các xét nghiệm bổ sung để xác định loại bệnh ung thư bạch cầu.

Các phương pháp điều trị bao gồm hóa trị liệu là dùng hóa chất tiêu diệt tế bào ung thư. Liệu pháp sinh học là phương pháp giúp hệ miễn dịch tự nhận ra và tấn công tế bào ung thư. Liệu pháp mục tiêu là dùng thuốc tấn công trực tiếp tế bào ung thư, ví dụ thuốc imatinib tiêu diệt một loại chất đạm trong tế bào ung thư. Liệu pháp bức xạ sử dụng tia X tiêu diệt tế bào ung thư. Liệu pháp ghép tế bào gốc là thủ thuật thay thế tủy xương bị bệnh bằng tủy xương khỏe mạnh. Trước khi ghép tế bào gốc, thầy thuốc dùng hóa trị liệu liều cao hay xạ trị để tiêu hủy tủy xương. Sau đó, người bệnh được truyền tế bào gốc mới giúp xây dựng lại tủy xương.

Bs Đào Ty Tách
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 468

Ý Kiến bạn đọc