Người tốt - Việc tốt

Tú Mỡ đã chèo thì chèo cho vững

 

Năm 1952, Đại hội Anh hùng Chiến sĩ thi đua toàn quốc lần thứ nhất ở chiến khu Việt Bắc, nhà thơ trào phúng Tú Mỡ là đại biểu chính thức tham dự. Tú Mỡ được phong tặng là Chiến sĩ thi đua toàn quốc và Huân chương Kháng chiến hạng nhì. Đây là văn nghệ sĩ đầu tiên được nhận vinh dự này. Trong giờ giải lao, nhìn thấy Tú Mỡ, Bác Hồ lại gần, ân cần hỏi thăm sức khỏe của ông và gia đình. Bác hỏi:

- Tú Mỡ dạo này cũng viết chèo hả?

- Thưa Bác, vâng ạ!

Bác bắt tay Tú Mỡ một cách thân mật và nói tiếp:

- Tú Mỡ đã “chèo” thì phải “chèo” cho vững nhé!

Câu nói vui của Bác làm cho nhà thơ xúc động, bởi cuộc kháng chiến chống Pháp lúc này của nhân dân ta đang ở giai đoạn quyết liệt và khó khăn nhất. Bác bận trăm công nghìn việc, vậy là Bác vẫn theo dõi từng hoạt động sáng tác của văn nghệ sĩ nói chung và Tú Mỡ nói riêng. Với Tú Mỡ, Bác biết cả chuyện mới viết chèo. Chả là để biểu dương kịp thời tinh thần yêu nước của mọi tầng lớp nhân dân tham gia kháng chiến chống Pháp, trong đó có giới Phật giáo, năm đó Tú Mỡ đã sáng tác vở chèo “Nhà sư giết giặc”. Câu nói vui của Bác bao hàm ý nghĩa sâu sắc, ý Bác muốn Tú Mỡ đi theo cách mạng luôn giữ vững lập trường tư tưởng.

Năm 1957, một số văn nghệ sĩ tư tưởng có “vấn đề ” tìm cách lôi kéo Tú Mỡ tham gia, nhưng ông đã từ chối.

Vậy là suốt 9 năm đi theo kháng chiến cũng như sau hòa bình lập lại (1954), Tú Mỡ đã tự thân lèo lái con thuyền “độc mộc” văn chương của mình dù có gặp sóng to gió lớn (Tú Mỡ đã bị giặc Pháp bắt tù một lần ở Tuyên Quang) đã không hề nghiêng ngả để cập bến bờ vinh quang – đạt những thành tựu:

- Năm 1951, giải nhất về thơ ca của Hội Văn nghệ Việt Nam.

- Năm 1956, giải nhì về thơ ca của Hội Văn nghệ Việt Nam.

- Năm 2000, giải thưởng Hồ Chí Minh về Văn học – Nghệ thuật (đợt 2).

Ông từng là Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp Văn học – Nghệ thuật Việt Nam, Ủy viên BCH Hội Nhà văn Việt Nam khóa I và II.

Ông mất ngày 13/7/1976, thọ 76 tuổi. Hơn 50 năm cầm bút phục vụ nhân dân, ông đã “cầm” chèo bằng ngòi “bút chiến đấu” (tên bút danh của Tú Mỡ), “chèo” lái trên “Dòng nước ngược” (tên tập thơ xuất bản năm 1943) đến bến bờ vinh quang.

LÊ HỒNG THIỆN
Tạp Chí Văn Nghệ TP.HCM số 02

Ý Kiến bạn đọc