Thầy thuốc Văn nghệ

Thuốc lá và phổi

 

Hàng năm, vào ngày 31-5, Tổ chức Y tế Thế giới và toàn cầu kỷ niệm Ngày Thế giới không thuốc lá. Chiến dịch hàng năm này là cơ hội để nâng cao nhận thức về tác hại và nguy hiểm của việc sử dụng thuốc lá và không khuyến khích sử dụng thuốc lá dưới mọi hình thức.

Trọng tâm của Ngày Thế giới không thuốc lá 2019 là “thuốc lá và phổi”. Chiến dịch tăng cường nhận thức về tác động tiêu cực của thuốc lá đối với phổi từ ung thư đến bệnh hô hấp mãn tính. Chiến dịch cũng kêu gọi hành động, ủng hộ các chính sách hiệu quả để giảm tiêu thụ thuốc lá.

Ngày Thế giới không thuốc lá 2019 tập trung vào ảnh hưởng của thuốc lá đến phổi trên toàn thế giới. Hút thuốc lá là nguyên nhân chính gây ung thư phổi, chịu trách nhiệm cho hơn 2/3 số ca tử vong do ung thư phổi trên toàn cầu. Tiếp xúc với khói thuốc tại nhà hoặc tại nơi làm việc cũng làm tăng nguy cơ ung thư phổi. Bỏ hút thuốc làm giảm nguy cơ ung thư phổi: sau 10 năm bỏ hút thuốc, nguy cơ ung thư phổi giảm xuống khoảng một nửa so với người hút thuốc.

So-548--Anh-minh-hoa---Thay-thuoc-van-nghe---Thuoc-la-va-khoi---Anh-2

Hút thuốc lá là nguyên nhân hàng đầu của bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, một tình trạng tích tụ chất nhầy chứa đầy mủ trong phổi dẫn đến ho, đau ngực và khó thở. Nguy cơ phát triển bệnh này đặc biệt cao ở những người bắt đầu hút thuốc khi còn trẻ, vì khói thuốc lá làm chậm đáng kể sự phát triển của phổi. Thuốc lá cũng làm trầm trọng thêm bệnh hen suyễn. Ngừng hút thuốc sớm là phương pháp điều trị hiệu quả nhất để làm chậm tiến triển của bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính và cải thiện các triệu chứng hen suyễn.

Trẻ sơ sinh tiếp xúc với độc tố khói thuốc lá thông qua việc hút thuốc của mẹ hay tiếp xúc với khói thuốc phụ làm giảm chức năng phổi và sự phát triển của phổi. Trẻ nhỏ tiếp xúc với khói thuốc phụ có nguy cơ khởi phát và làm trầm trọng thêm bệnh hen suyễn, viêm phổi và viêm phế quản.

Trên toàn cầu, ước tính có trên trăm ngàn trẻ em chết trước 5 tuổi do nhiễm trùng đường hô hấp dưới vì khói thuốc phụ. Những người trưởng thành tiếp tục chịu hậu quả về sức khỏe khi tiếp xúc với khói thuốc phụ, vì nhiễm trùng đường hô hấp dưới ở trẻ nhỏ làm tăng đáng kể nguy cơ phát triển bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính ở tuổi trưởng thành.

Bệnh lao phổi gây tác hại cho phổi và làm giảm chức năng của phổi, điều này càng trở nên trầm trọng hơn do hút thuốc lá. Các thành phần hóa học của khói thuốc lá kích hoạt các bệnh nhiễm trùng lao tiềm ẩn.

Khói thuốc lá là một dạng ô nhiễm không khí trong nhà rất nguy hiểm: nó chứa hơn 7.000 hóa chất, nhiều chất này gây ung thư. Mặc dù khói có thể vô hình và không mùi, nhưng nó tồn tại trong không khí tới 5 giờ, gây nguy cơ mắc bệnh ung thư phổi, các bệnh hô hấp mãn tính và giảm chức năng phổi.

Mục tiêu của Ngày Không thuốc lá thế giới 2019 là cải thiện sức khỏe phổi bằng cách giảm sử dụng thuốc lá và giảm tiếp xúc với khói thuốc phụ.

Chiến dịch Ngày Không thuốc lá thế giới 2019 nhằm nâng cao nhận thức về rủi ro do hút thuốc lá và tiếp xúc với khói thuốc phụ; nhận thức về những nguy hiểm đặc biệt của thuốc lá đối với phổi; mức độ tử vong và bệnh tật trên toàn cầu từ các bệnh phổi do thuốc lá bao gồm các bệnh hô hấp mãn tính và ung thư phổi.

Cha mẹ và các thành viên khác trong cộng đồng cũng nên có biện pháp tăng cường sức khỏe phổi của chính họ và của con cái.

Bs Đào Ty Tách
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 548

Ý Kiến bạn đọc