Nghiên cứu - Phê bình - Trao đổi - Mục con

Thơ gần vần xa

 

Không khí chào mừng ngày Quốc khánh 2-9 như vẫn còn trên bàn Ban biên tập của Tuần báo Văn Nghệ TP. Hồ Chí Minh khi mà những bài thơ ca ngợi Chủ tịch Hồ Chí Minh với ngày bản Tuyên ngôn Độc lập vẫn còn được các tác giả gửi về tòa soạn:

Lời Người gởi đến đồng bào
Vẫn lung linh mãi đi vào sử ca
Bao mùa thu đã đi qua
Bản Tuyên ngôn ấy trong ta sáng ngời…
(Có một sáng mùa thu – Trần Thị Thùy Linh; Sóc Trăng)

Cất lên khúc khải hoàn ca
Mang về hạnh phúc mọi nhà ấm no
Bác Hồ người lái con đò
Cập bến độc lập, tự do nước nhà…
(Con về quê Bác – Trần Mai Lan; Trạm Thủy văn Yên Đức, Đông Triều, Quảng Ninh)

Đã bao lần 2 tháng 9 đi qua
Đất nước ta cứ ngày thêm đổi mới
Đi theo con đường năm xưa Bác chọn
Đảng cùng dân chung sức chung lòng.
(Vọng mãi ngày 2 tháng 9 – Đường Lang; Cù Lao Dung, Sóc Trăng)

Đầu tháng 9 còn là dịp tựu trường của đàn em nhỏ sau những ngày hè. Tiếng trống trường đã khiến bao người cầm bút nhớ về ngày khai giảng xưa kia:

Đường làng trải tím hoa mua
Dẫn về kỷ niệm gió lùa tóc mây
Nắm bàn tay mẹ guộc gầy
Ta đi qua buổi thơ ngây tựu trường…
(Về lại trường xưa – Trần Thanh Thoa; Tân Bình, TP.HCM)

Khép lại mùa hạ vui chơi, các bé lại cầm lên quyển vở:

Quyển vở nằm ngủ li bì
Suốt ngày sao chẳng thiết chi học bài
Gió len qua cánh cửa ngoài
Lật từng trang, cứ gọi hoài: Vở ơi!
(Vở ơi! – Trần Kế Hoàn; Vụ Bản, Nam Định)

Hoa vừa thả mùi hương
Gió cầm đi phân phát
Vạt cỏ xanh nhặt được
Chuỗi tiếng chim – hạt cườm
Em cùng bạn đến trường
Mùa thu theo vào lớp…
(Sáng đầu thu – Nguyễn Loan; Trường An, TP. Huế)

Là cháu con, khi ở nhà cũng như khi đến trường lớp các em đều:

Gương mẫu làm theo lời Bác dạy
Học giỏi – dũng cảm – mưu trí – thật thà
Yêu gia đình – Tổ quốc thiết tha
Trẻ khỏe, vui vẻ và nết na…
( – Trịnh Huỳnh Đức; Đông Tân, Dĩ An, Bình Dương)

Tháng tựu trường cũng là tháng các cháu nhỏ chuẩn bị đón mừng Tết Trung thu:

Tiếng trống lân rộn rã đám thiếu nhi
Đèn kéo quân quay về thời xưa cũ
Lộc vừng trút thảm hoa tàn ủ rũ
Thu bất ngờ xanh vòm lá nghiêng che.
(Tháng Tám gánh thu – Hà Trang; Tây Hồ, Hà Nội)

Mùa thu và những chuyện tình nên thơ thường song đôi bên nhau:

Phố xưa em có nhớ không
Bao nhiêu năm tháng vẫn mong em về
Nỗi buồn da diết tái tê
Đọng lên cánh phượng đỏ hoe mắt chờ…
(Phố xưa – Đỗ Hà Trang; Tứ Liên, Tây Hồ, Hà Nội)

Thơ tình mùa thu thường không thể thiếu những cơn mưa ngâu:

Ai xui nàng bỏ bến sông
Để cho tiếng sáo bay vòng triền đê
Và rồi tím một vùng quê
Mưa ngâu dẫn lối ai về nhà ai…
(Người dưng – Tuấn Anh; Q.2, TP.HCM)

Không tìm thấy người yêu, không tìm lại được mùa thu cũ, cô gái “nghi ngờ” chàng trai đã đem mùa thu của mình “thế chấp” nơi nào đó:

Anh đem mùa thu của em thế chấp về đâu
cả anh nữa
sao giờ biệt tăm biệt tích
tháng Tám lá bay
đất trời xanh một màu nhớ nhung da diết
để em mãi tìm hoa cúc tím mùa xưa…
(Tìm mùa thu thất lạc – Hồng Chinh; TT Liên Nghĩa, Đức Trọng, Lâm Đồng)

Nhiều người làm thơ vẫn nghe “mùa thu hát”:

Giật mình! Thu đã về chưa?
Mà sao lá vàng ngơ ngác
Em tôi qua tuổi dại khờ
Ngẩn ngơ nghe mùa thu hát…
(Mùa thu hát – Nguyễn Hữu Diên; Bình Phước)

Mưa mùa thu như kéo dài từ Sài Gòn ra tận miền Bắc khiến chàng trai Hải Phòng lo lắng:

Anh nghe dự báo thời tiết
Sài Gòn đang vào mùa mưa
Đường đi thường hay bị ngập
Không biết em về nhà chưa?

Rồi chàng trai cầu trời để được chia sẻ cơn mưa cùng người yêu:

Hay trời san sẻ cơn mưa
Chia đều mỗi nơi một nửa
Nửa tôi, nửa em cùng ướt
Thương em biết mấy cho vừa…
(Thương em biết mấy cho vừa – Vũ Trọng Thái; Ngô Quyền, Hải Phòng)

Mùa thu làm cho thơ tình thêm lãng mạn:

Và rồi
Cứ thế mây trôi
Người xuôi theo gió
Vẫn tôi một mình
Vần thơ
Gói ghém cuộc tình
Gửi theo năm tháng
Mơ bình minh lên…
(Em và mùa thu – Minh Vũ; Đại Lãnh, Đại Lộc, Quảng Nam)

Hà Thi
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 562

Ý Kiến bạn đọc