Nghiên cứu - Phê bình - Trao đổi

Thơ gần vần xa

 

Tháng Ba vừa lướt qua, trong xấp bản thảo thơ mà Tuần báo Văn Nghệ TP. Hồ Chí Minh nhận được vẫn còn những vần thơ tha thiết dành cho tháng cuối xuân này:

Tháng Ba tình về ngang ngõ
Nhìn xuân mà đứng ngây người
Vườn xuân hoa yêu bừng nở
Rợp trời hạnh phúc lên ngôi
(Tháng Ba – Tùng Trần; Tiên Lữ, Hưng Yên)

Ta lắng nghe tháng Ba về trên phố
Hoàng yến vàng rực rỡ nở bên hiên
Vạt nắng chiều soi bóng đổ nghiêng nghiêng
Màu hoa giấy nhuộm tím trời thương nhớ

Ta lắng nghe sóng sông Tiên trăn trở
Gió căng diều mà sao rát bỏng da
Thoảng nồng nàn thơm hương bưởi tháng Ba
Bên góc phố bằng lăng tơi tả rụng …
(Lắng nghe tháng Ba – Nguyễn Thị Bảo Châu; Đạo Thạnh, TP. Mỹ Tho, Tiền Giang)

So-540--Anh-minh-hoa---Tho-gan-van-xa---Anh-1

Nhiều loài hoa cuối xuân đã xuất hiện trong những câu thơ trên: hoàng yến, hoa giấy, hoa bưởi … nhưng chừng như màu đỏ của loài hoa gạo mới khiến hoa này trở thành đặc trưng của thiên nhiên tháng Ba:

Một chiều nắng nhẹ tháng Ba
Nhặt bông gạo rụng làm quà cho nhau
Trốn tìm, đứa trước đứa sau
Nép bờ râm bụt nát nhàu … cánh hoa …
Bao năm cách biệt tưởng nhòa
Chiều nay gặp lại sắc hoa … cháy lòng
Vẫn con đường nhỏ, lòng vòng ngày xưa!
(Hoa gạo – Ngọc Sơn; Hồng Phong, Vũ Thư, Thái Bình)

Chia tay tháng Ba, chúng ta cùng bước vào tháng Tư của những ngày lịch sử:

Những ngày của tháng Tư
Quốc kỳ bay phơi phới
Băng-rôn căng sáng chói
Mừng độc lập – tự do

( …..)

Việt Nam giờ phồn hoa
Nhiều công trình nhà máy
Nhưng đừng quên năm ấy
Ngày giải phóng yêu thương!
(Tháng Tư yêu thương – Nguyễn Thanh Vũ; Sơn Kỳ, Tân Phú, TP.HCM)

Trong thanh bình hôm nay làm sao quên những hi sinh lớn lao:

Về Tam Kỳ với Mẹ Thứ anh hùng
Tình Mẹ đau mười hai cháu con liệt sĩ
Mẹ hi sinh cho sinh tồn Tổ quốc
Ta nghiêng mình trước tình Mẹ Quảng Nam

Em dắt anh thăm một góc miền Trung
Chùa Non Nước tâm linh thành phố
Thắp nén nhang vọng hồn Tổ quốc
Ơn đời đời bao liệt sĩ hi sinh …
(Quảng Nam, anh về cùng em – Phụng Tú Trần Xuân Thụy; Ninh Thọ, TX Ninh Hòa, Khánh Hòa)

Những người trai trẻ của một thời “vạn nẻo ngại gì gió mưa” nay đã bước vào tuổi xế chiều của cuộc đời, lại phải tập đi chập chững từng bước run run:

Xế chiều cha lại lần tường
Run run tay gậy trên đường tập đi
Trẻ trai nào có kể chi
Bước chân vạn nẻo ngại gì gió mưa
Bây giờ lẫm chẫm như xưa
Bàn chân nhấc mấy bận dưa ngập ngừng
Trán nhăn nếp gấp trập trùng
Vành môi mím chặt nén từng cơn đau
(Cha tập đi – Vui Vũ; huyện Yên Mỹ, Hưng Yên)

Bài thơ đầu tiên anh viết về em
Về con cò rạc cánh
Trên đồng hun hút xanh
Nơi ấy có ba má anh
Bàn chân trần bao năm bấm sâu vào đất
Để từ ấy nhựa sống nảy chồi …
(Quê hương – Trầm Thanh Tuấn; Long Hiệp, Trà Cú, Trà Vinh)

Tôi đi về nũng nịu vời quê hương
Như tuổi thơ những con đường đầy gió
Nghe chú dế nỉ non bên lá cỏ
Tiếng dương cầm tí tách nhỏ vào thơ
Tôi đi về tìm lại những giấc mơ
Nơi đổng xanh bãi nối bờ mê mải …
(Tôi đi về miền nhớ của riêng tôi – Thảo Bùi; TX Phú Mỹ, BR-VT)

Quê hương luôn gắn bó với biết bao kỷ niệm tuổi thơ:

Cho tôi về cây gạo bên sông
Đỏ trời chiều mùa hoa đợi gió
Làm phu xe tàu cau thuở nhỏ
Thả thuyền lá tre vũng nước trước sân nhà

Thức ổ rơm tao tác tiếng gà
Nhớ canh tập tàng bếp trưa thơm lựng
Cho tôi tắm cơn mưa chiều muộn
Bạn bè ơi! Xa vắng phương nào?
(Bao giờ rau tập tàng lại nở – Bùi Quốc Bình; Thanh Miếu, Việt Trì, Phú Thọ)

Và một chút ngẫu hứng lan man với quê hương:

Thôi đừng vọng khúc nậu nguồn
Mít non chưa xuống
Cá chuồn đã kho
Sông sâu mặc kẻ đi dò
Tỳ tỳ ta đứng gọi đò
Đò ơi!
(Ngẫu khúc lan man – Từ Dại Linh; Kon Tum)

Hình bóng mẹ già tảo tần cũng chính là hình bóng quê nhà:

Manh áo mỏng đan cọng mưa rưng rức
Góc chợ nghèo mẹ rao bán hoàng hôn
Sàng sảy tuổi đời vị thời gian chát đắng
Lối nhỏ mờ sương lầm lũi gót chân trần …
(Đoản khúc cho mẹ – Trần Thanh Thoa;
Hiệp Bình Chánh, Thủ Đức, TP.HCM)

Còn nhiều nữa những vần thơ dành cho tháng Tư với cờ, hoa và những cơn mưa đầu mùa, hẹn gặp nhau trong mục Thơ Gần Vần Xa tuần sau!

Hà Thi
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 540

Ý Kiến bạn đọc