Tản văn

Thiêng liêng thời khắc Tết ta

Tết Nguyên đán, Tết âm lịch của người Việt xa xứ không trùng khít với Tết tây, Tết theo lịch dương của người bản địa. Vì thế dẫu có hòa vào việc đón Giáng sinh và Năm mới “của họ”, thì với rất nhiều người Việt, trong lòng mình, họ vẫn khắc khoải chờ đón cái khoảnh khắc tống cựu nghinh tân của cái Tết “của mình”!

Có một thời điểm chung mà ai cũng hướng về quê hương nguồn cội một cách mãnh liệt và đau đáu, đó chính là thời khắc của Tết, là cái mốc thời gian mà người Việt ta từ bao đời nay quy ước đấy là thời điểm chuyển giao từ năm cũ sang năm mới. Vậy nên dẫu ở xứ người không thể có mưa xuân lắc rắc, cũng như không có cảnh chen chúc náo nhiệt như ở chợ hoa Quảng Bá, chợ hoa Hàng Lược của những ngày giáp Tết. Dẫu không có thật đủ đầy những hương vị Tết quê nhà thì “Tết” vẫn luôn vẹn nguyên một điều thiêng liêng không gì sánh nổi. Với người Việt xa Tổ Quốc, Tết có nghĩa là Tết ở tận sâu thẳm trong trái tim của họ, không thể vì bất cứ lý do gì mà mất đi cả!

Gia đình chúng tôi vẫn cố gắng duy trì việc nói tiếng Việt và giữ cung cách Việt mỗi khi đóng cánh cửa gia đình. Đồng thời với việc giữ gìn ngôn ngữ là việc cố gắng ở mức cao nhất có thể việc không làm mai một đi truyền thống của dân tộc, mà đặc biệt là truyền thống lễ Tết.

Không chỉ riêng gia đình chúng tôi, ở đâu có người Việt là ở đó có duy trì việc thờ cúng ông bà tổ tiên. Và như thế có nghĩa là có làm mâm cơm tất niên, có làm lễ giao thừa, có đi lễ chùa ngày mồng 1 Tết và có cả việc thăm hỏi chúc Tết nhau nếu điều kiện cho phép.

Còn một điều nữa, vì là trùng với Tết của người Trung Quốc, nên việc mua đồ cho việc “ăn Tết” theo kiểu truyền thống cũng không thiếu bất cứ thứ gì cả. Những gì chợ Việt Nam không có thì đã có thể mua ở Tang Frere Paris 13. Thôi thì từ thượng vàng đến hạ cám, nếu muốn bày vẽ thì Tết người Việt ở Paris cũng có bánh chưng, có giò lụa, giò thủ, có bát canh măng, có nem, có thịt đông… và rất nhiều thứ khác nữa.

Gia đình chúng tôi cũng dọn dẹp trang hoàng nhà cửa để đón Tết. Con cháu trong nhà vẫn được mẹ tôi hướng dẫn làm cỗ tất niên cho ngày xum họp của đại gia đình. Những chiếc áo dài thuần túy truyền thống được mặc khi đứng trước ban thờ chắp tay thành kính khấn vái ông bà tổ tiên phù hộ cho toàn gia mạnh khỏe, người lớn công thành danh toại, trẻ con ngoan ngoãn học hành tấn tới.

Rồi sau thời khắc giao thừa theo giờ của người Việt, nghĩa là vào 6 giờ tối giờ Paris, con cháu xếp hàng mừng thọ mẹ, trẻ con được mừng tuổi bằng những bao giấy đỏ rực rỡ tươi tắn. Những lời chúc tụng năm mới được trao nhau trong sự cảm động chân thành. Khoảnh khắc lâng lâng tự hào mình có quê hương nguồn cội để hướng về thiêng liêng hơn bao giờ hết. Điều thiêng liêng ấy chỉ những ai đang sống cảnh xa quê mới thấm thía một cách sâu sắc và đầy đủ.

Tết với chúng tôi là những khoảnh khắc ngắn ngủi nhưng rất đỗi thiêng liêng ấy thôi vì hôm sau, nghĩa là mồng 1 Tết, chúng tôi vẫn phải đi làm bình thường. Trẻ con vẫn đến trường. Người lớn vẫn phải đi làm. Thoạt nhìn bên ngoài, cuộc sống của chúng tôi không có gì xáo trộn. Nhưng tận trong sâu thẳm, chúng tôi biết là một năm mới của trời đất Việt Nam đã sang. Ở Việt Nam đào và mai đã nở rộ. Ở Việt Nam đồng bào chúng tôi đang vui đón xuân về…

Mọi thứ đều thiêng liêng trong thầm lặng. Nhưng dòng chảy truyền thống Việt, nếp nhà Việt, ngôn ngữ Việt vẫn luôn còn trong chúng tôi. Càng xa càng thấy cần phải nâng niu và giữ gìn truyền thống
quê hương xứ sở mình! Càng xa lại càng thấy Tết là một thời khắc thiêng liêng quá đỗi dẫu rằng Tết chỉ ở tận sâu thẳm trong tim!

Paris – Tết Mậu Tuất 2018

SaoMai Phạm (Paris)
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số Xuân 2018

Ý Kiến bạn đọc