Thầy thuốc Văn nghệ

Ô nhiễm không khí ảnh hưởng đến sức khỏe của con người

Khi thế giới trở nên nóng hơn và đông đúc hơn, các động cơ tiếp tục bơm khí thải bẩn và một nửa thế giới không tiếp cận được với nhiên liệu sạch. Không khí chúng ta hít thở đang bị ô nhiễm trầm trọng và giết chết 7 triệu người mỗi năm. Một phần ba số ca tử vong vì đột quỵ, ung thư phổi và bệnh tim là do ô nhiễm không khí.

Các chất gây ô nhiễm trong không khí vượt qua cơ chế phòng thủ của cơ thể, thâm nhập sâu vào hệ hô hấp và tuần hoàn làm hư hại phổi, tim và não của chúng ta.

Trên toàn thế giới, cả thành phố và làng mạc đều có các chất gây ô nhiễm độc hại trong không khí vượt quá giá trị trung bình.

Năm nay, WHO triệu tập “Hội nghị toàn cầu đầu tiên về ô nhiễm không khí và sức khỏe” tại Geneva từ ngày 29-10-2018 đến 1-11-2018. Hội nghị làm việc để xác định chính xác hơn ô nhiễm không khí đến từ các nguồn ô nhiễm khác nhau.

So-527--Anh-minh-hoa---Thay-thuoc-van-nghe---O-nhiem-khong-khi-anh-huong-den-suc-khoe-cua-con-nguoi---Anh-1

Có hai loại ô nhiễm không khí chính là ô nhiễm không khí ngoài trời và ô nhiễm không khí trong nhà do đốt nhiên liệu như than, gỗ hay dầu hỏa. Cả ô nhiễm không khí trong nhà và ngoài trời đều bổ sung lẫn nhau, vì không khí di chuyển từ bên trong nhà ra bên ngoài và ngược lại, làm hại sức khỏe đời sống của con người rất nhiều.

Ô nhiễm không khí gia đình giết chết 4 triệu người mỗi năm và có xu hướng ảnh hưởng đến các nước ở châu Phi và châu Á nơi sử dụng nhiên liệu gây ô nhiễm hàng ngày để nấu nướng, sưởi ấm và chiếu sáng.

Các chất gây ô nhiễm chính: là (1) hạt vật chất, một hỗn hợp chất rắn và chất lỏng phát sinh từ đốt cháy nhiên liệu; (2) nitơ điôxit từ đường giao thông hay bếp gas trong nhà; (3) sulfur dioxid từ đốt nhiên liệu hóa thạch; và (4) ozon ở mặt đất, từ phản ứng của ánh sáng mặt trời với các chất gây ô nhiễm. Các chất gây ô nhiễm ảnh hưởng đến con người nhiều nhất là hạt.

Trong khi các hạt có đường kính từ 10 micron (PM10) trở xuống có thể thâm nhập và lắng sâu bên trong phổi, các hạt có hại cho sức khỏe nhiều hơn là những hạt có đường kính 2,5 micron (PM2.5) trở xuống. Những hạt này nhỏ đến mức 60 hạt tạo nên chiều rộng một sợi tóc người. PM2.5 có thể xuyên qua hàng rào phổi và xâm nhập vào hệ thống máu làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim và hô hấp cũng như ung thư phổi.

Ozon là một yếu tố chính gây ra bệnh hen suyễn. Nitơ dioxid và sulfur dioxid cũng gây ra hen suyễn, viêm phế quản và viêm phổi.

Đối với PM2.5, mức độ an toàn tối đa là nồng độ trung bình hàng năm từ 10 μg / m3 trở xuống.

Ô nhiễm không khí có ảnh hưởng tai hại đến trẻ em. Trên toàn thế giới, 14% trẻ em bị hen suyễn liên quan đến ô nhiễm không khí. Hàng năm, 500.000 trẻ em dưới 5 tuổi chết vì bệnh đường hô hấp liên quan đến ô nhiễm không khí. Phụ nữ mang thai tiếp xúc với ô nhiễm không khí ảnh hưởng đến phát triển não của thai nhi. Các chất ô nhiễm trong không khí cũng gây ra thiệt hại môi trường lâu dài bằng cách thúc đẩy biến đổi khí hậu.

Có 5 cách để con người hạn chế hít thở không khí bị ô nhiễm là:

1. Giới hạn đi bộ trên những con đường đông đúc trong giờ cao điểm.

2. Giới hạn thời gian tại các điểm nóng giao thông cụ thể khi dừng xe ở đèn giao thông.

3. Khi đang hoạt động thể chất ngoài trời, hãy tập thể dục ở khu vực ít ô nhiễm hơn.

4. Hạn chế sử dụng xe ô tô trong những ngày ô nhiễm nặng.

5. Đừng đốt rác vì khói gây hại cho sức khỏe của chúng ta.

Bs Đào Ty Tách
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 527

Ý Kiến bạn đọc