Kính văn nghệ

Nỗi buồn quà lưu niệm

Hôm nọ nghe một ông bạn than thở như vầy nè, dù luôn tự hào là đất nước giàu bản sắc văn hóa và sở hữu nhiều làng nghề, nhưng để mua được sản phẩm quà tặng lưu niệm đặc trưng của Việt Nam thì không phải dễ. Bởi đồ lưu niệm “made in China” bày bán ở khắp các điểm du lịch Việt. Còn hàng Việt Nam nếu có thì không bắt mắt, tạo mẫu lai Tàu, lai Thái…; đôi khi tự hỏi ở nước mình có rất nhiều trường đại học đào tạo ngành mỹ thuật, sinh viên theo học ngành Mỹ thuật, tạo mẫu, tạo dáng… cũng rất nhiều, cớ gì sản phẩm quà tặng du lịch Việt Nam lại nghèo nàn như vậy?

- Ông bạn nói đúng lắm! Đi chọn mua tấm khăn lụa thôi nhưng cũng là hàng nhập rồi gắn lại mác Việt Nam vào. Chán thiệt!

- Theo cá nhân tôi nghĩ thì tại đào tạo trật đường rầy, đào tạo trên mây, đào tạo cái cũ kỹ đã quá nhàm chán… nên nó chẳng ăn nhập gì với thực tiễn.

- Theo tôi nghĩ thì những người trong cuộc chắc cũng có nhiều trăn trở lắm, nhưng lực bất tòng tâm nên không làm được gì. Kết quả đó do “ăn xổi” mà ra! Ai có đi du lịch nước ngoài nhiều đều phải công nhận, quà lưu niệm của họ rất đẹp và đắt. Nhưng khách du lịch mua không tiếc tiền. Còn  hàng lưu niệm của mình thường không đa dạng, đã vậy còn không chịu động não thay đổi mẫu mã nên khách du lịch có muốn mua làm quà cũng chẳng biết phải mua cái gì, chỉ có tranh Đông Hồ có vẻ tạm được. Hiện nay dòng sản phẩm quà tặng du lịch Việt Nam có rất ít mẫu mã đẹp, giá lại đắt nên du khách không mặn mà với sản phẩm du lịch quà tặng Việt Nam, lỗi này quy cho ngành du lịch hay các trường dạy Mỹ thuật?

- Đất nước ta có 5 thành phố được gọi là lớn tiêu biểu, đó là Hà Nội, Huế, Đà Nẵng, Sài Gòn, Cần Thơ. Nhưng khách du lịch đến các thành phố này muốn có cái cầm tay làm kỷ niệm thì mua gì gọi là đặc trưng? Biểu tượng sản phẩm lưu niệm của Hà Nội chỉ có Chùa Một Cột. Còn các thành phố còn lại thì có gì? Bó tay luôn!

- Nghe nói hầu hết các chủ xưởng sản xuất hàng mỹ nghệ không một ai làm cho Việt Nam, họ chỉ gia công cho Nhật cho Mỹ, còn thị trường Việt Nam họ bỏ trống vì không cạnh tranh nổi với Trung Quốc. Cho nên, nếu quy trách nhiệm, thì ông du lịch phải gánh, vì ông có đầu tư thì các họa sĩ ngành mỹ nghệ mới có cơ sở làm ra sản phẩm được chứ!

- Hic! Bạn tôi nói, mình đi du lịch Sa Pa, Hà Nội, Nha Trang hay Sài Gòn đều có thể mua được những món “sú-vơ-nia” (souvenir – đồ lưu niệm) giống hệt nhau, như túi “thổ cẩm”, áo thun, mũ, nón in chữ thành phố, địa danh của nơi đó. Có lẽ bởi mức giá bình dân thì sẽ phải chấp nhận sự đơn điệu.

- Nè, nói đi thì cũng nên cho nói lại, tại các nước trên thế giới, ví dụ như Paris, London, Berlin, New York hay Toronto thì đều có các mặt hàng du lịch giống nhau, như áo thun, mũ đội đầu, khăn quàng cổ, móc chìa khóa, miếng dán tủ lạnh, bật lửa, ốp lưng điện thoại, miếng lót bàn ăn, miếng lót tách trà và… va-li túi xách y như bờ hồ Hà Nội hay chợ Bến Thành của Sài Gòn, tất cả đều có in tên thành phố hay địa danh trên đó.

- Vậy thì đừng buồn nữa người Việt Nam yêu nước ơi! Nếu thấy ở đâu cũng có mặt quà tặng lưu niệm sản phẩm du lịch made in China hay made in Thailand mà không có made in Vietnam.

Họa Điêu
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 469

Ý Kiến bạn đọc