Thầy thuốc Văn nghệ

Nhồi máu cơ tim

Nhồi máu cơ tim là cơn đau tim xảy ra khi dòng chảy của máu đến tim bị chặn vì mảng bám trong động mạch vành. Các dấu hiệu của nhồi máu cơ tim bao gồm đau lói ngực, cơn đau lan đến cổ, hàm hay ra sau lưng. Người bệnh thấy buồn nôn, khó tiêu, ợ chua hay khó thở kèm theo cơn chóng mặt. Một số người có cơn nhồi máu cơ tim xảy ra đột ngột, nhưng nhiều người có dấu hiệu cảnh báo từ vài ngày hay vài tuần trước. Lời cảnh báo sớm nhất là cơn đau thắt ngực khi gắng sức.

Anh-minh-hoa---Thay-thuoc-van-nghe---Nhoi-mau-co-tim

Một cơn nhồi máu cơ tim có thể gây ngừng tim và tử vong không cứu kịp. Vì vậy người bệnh cần hành động ngay. Khi nghi ngờ có cơn nhồi máu cơ tim, ngay lập tức gọi cấp cứu hay nhờ một ai đưa đến bệnh viện gần nhất. Không nên tự lái xe một mình vì tình trạng có thể xấu đi. Hãy ngậm ngay viên nitroglycerin dưới lưỡi trong khi chờ đợi. Hãy uống ngay viên aspirin giữ cho máu không đông.

Nhồi máu cơ tim xảy ra khi động mạch vành bị chặn. Theo thời gian, động mạch vành hẹp lại do tích tụ cholesterol. Trong cơn nhồi máu cơ tim, mảng bám vỡ ra và đổ cholesterol vào máu hình thành cục máu đông. Một nguyên nhân khác gây nhồi máu cơ tim là cơn co thắt động mạch vành. Sử dụng thuốc lá và các loại ma túy như cocain có thể gây ra cơn co thắt này đe dọa
tính mạng.

Biến chứng nhồi máu cơ tim là loạn nhịp tim có khi nghiêm trọng gây tử vong. Biến chứng thứ hai là suy tim gây tổn thương cơ tim, khiến tim không bơm đủ máu. Biến chứng thứ ba là vỡ tim, để lại lỗ hổng trong trái tim và tử vong. Biến chứng thứ tư là hư hỏng van tim gây rò rỉ máu nghiêm trọng.

Khi nghi ngờ cơn nhồi máu cơ tim, thầy thuốc đo huyết áp, nhịp tim và nhiệt độ, tìm các dấu hiệu đau ngực, khó thở và chóng mặt. Thầy thuốc đo điện tâm đồ ghi hoạt động của tim thông qua các điện cực gắn trên da giúp phát hiện cơn nhồi máu cơ tim đã xảy ra hay đang diễn tiến, xét nghiệm máu để đo các men tim như troponin. Thầy thuốc cho chụp X quang ngực để kiểm tra kích thước tim và các mạch máu, đồng thời siêu âm tim để nhìn hình ảnh trái tim đang hoạt động. Siêu âm tim giúp xác định khu vực trái tim bị hư hỏng trong cơn nhồi máu cơ tim. Thầy thuốc chụp mạch vành bằng cách tiêm chất cản quang vào các động mạch của tim. Nhờ chất cản quang, thầy thuốc nhìn thấy rõ khu vực tắc nghẽn.

Thuốc đầu tiên trị cơn nhồi máu cơ tim là aspirin làm giảm đông máu, duy trì lưu lượng máu qua động mạch. Thuốc thứ hai làm tan huyết khối giúp hòa tan cục máu đông ngăn chặn máu đến tim. Thuốc thứ ba chống kết tập tiểu cầu như clopidogrel giúp ngăn ngừa cục máu đông mới và giữ cục máu đông không lớn thêm. Thuốc thứ tư làm loãng máu như heparin giúp cho máu ít “dính” và ít hình thành cục máu đông. Thuốc nitroglycerin điều trị cơn đau thắt ngực giúp cải thiện lưu lượng máu đến tim bằng cách giãn nở mạch máu. Ngoài thuốc men, khi cần thiết, thầy thuốc nong mạch vành và đặt stent bằng cách chèn một ống thông động mạch ở chân hay ở háng đưa lên động mạch bị chặn. Ống thông này có trang bị một quả bóng đặc biệt để mở rộng động mạch vành. Thầy thuốc chèn một tấm lưới vào động mạch vành để phục hồi lưu lượng máu đến tim. Phương pháp thứ hai là phẫu thuật bắc cầu động mạch. Thầy thuốc dùng một đoạn tĩnh mạch hay động mạch để nối hai đầu động mạch vành, cho phép lưu lượng máu đến tim bỏ qua phần bị tắc. 

Bs Đào Ty Tách
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 422

Ý Kiến bạn đọc