Thầy thuốc Văn nghệ

Nhịp tim nhanh

 

Nhịp tim nhanh là khi tim đập trên 100 lần mỗi phút. Đôi khi, nhịp tim nhanh là điều bình thường như khi nhịp tim tăng lên trong lúc tập thể dục hay phản ứng với căng thẳng, chấn thương và bệnh tật.

Nhịp tim nhanh có thể do những nguyên nhân không liên quan đến bệnh lý có từ trước. Tim đập nhanh là phản ứng nhất thời của cơ thể trước nhiều yếu tố, ví dụ như do: vận động mạnh, stress, dùng chất kích thích, tập luyện, sợ hãi, lo lắng, căng thẳng, giận dữ hoặc yêu. Tuy nhiên, nếu bạn nhận thấy tim đập nhanh thường xuyên, thì đó có thể là dấu hiệu của một bệnh lý nào đó nghiêm trọng hơn. Nếu không điều trị, nhịp tim nhanh làm gián đoạn chức năng tim bình thường và dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng như suy tim, đột quỵ, ngừng tim đột ngột và tử vong.

Có nhiều loại nhịp tim nhanh khác nhau. Các loại nhịp tim nhanh phổ biến bao gồm rung tâm nhĩ. Đây là nhịp tim nhanh gây ra do các xung điện hỗn loạn, không đều ở buồng trên tim.

So-596--Anh-minh-hoa---Thay-thuoc-van-nghe---Nhip-tim-nhanh---Anh-1

Cuồng nhĩ là tình trạng tâm nhĩ đập rất nhanh nhưng với tốc độ đều đặn dẫn đến các cơn co thắt yếu của tâm nhĩ.

Rung thất xảy ra khi các xung điện nhanh, hỗn loạn làm cho buồng tim dưới rung lên thay vì bơm máu cần thiết vào cơ thể. Rung thất có thể gây tử vong nếu tim không phục hồi nhịp bình thường trong vòng vài phút bằng một cú sốc điện.

Khi tim đập quá nhanh không bơm đủ máu đến phần còn lại của cơ thể thường gây ra các dấu hiệu như hụt hơi, đánh trống ngực, đau ngực và ngất xỉu.

Trái tim tạo thành từ 4 buồng, 2 buồng trên gọi là tâm nhĩ và 2 buồng dưới gọi là tâm thất. Nhịp tim thường được điều khiển bởi một máy điều hòa nhịp tim tự nhiên gọi là nút xoang nằm ở tâm nhĩ phải. Nút xoang tạo ra các xung điện bắt đầu mỗi nhịp tim.

Từ nút xoang, các xung điện truyền qua tâm nhĩ, khiến các cơ nhĩ co lại và bơm máu vào tâm thất.

Các xung điện sau đó đến một cụm tế bào gọi là nút nhĩ thất, đây là con đường duy nhất cho tín hiệu truyền từ tâm nhĩ đến tâm thất.

Tâm thất co bóp bơm máu đến phổi và phần còn lại của cơ thể.

Biến chứng của nhịp tim nhanh phụ thuộc vào loại nhịp tim nhanh và bao gồm cục máu đông gây đột quỵ. Tim không có khả năng bơm đủ máu đưa đến suy tim. Người bệnh thường xuyên ngất xỉu và có khi đột tử.

Một điện tâm đồ gọi là ECG là công cụ phổ biến nhất dùng để chẩn đoán nhịp tim nhanh.

ECG ghi lại thời gian và cường độ của tín hiệu điện khi đi qua trái tim giúp xác định loại nhịp tim nhanh.

Màn hình Holter là loại thiết bị ECG di động mang trong túi hoặc đeo trên thắt lưng ghi lại hoạt động của tim trong toàn bộ thời gian 24 giờ.

Siêu âm tim tạo ra hình ảnh chuyển động của trái tim bằng sóng âm thanh giúp xác định các khu vực lưu lượng máu kém, van tim bất thường và cơ tim không hoạt động bình thường.

Mục tiêu điều trị nhịp tim nhanh là làm chậm nhịp tim và ngăn chặn các cơn nhịp nhanh trong tương lai.

Tình trạng nhịp tim nhanh, có thể xảy ra thường xuyên hoặc không thường xuyên, nhưng không tương xứng với độ tuổi và mức độ gắng sức hoặc hoạt động.

Điều trị bệnh tiềm ẩn cũng góp phần làm giảm nhịp tim nhanh. Ta cũng có thể làm chậm nhịp tim bằng các động tác vật lý đơn giản như thao tác VAGAL bao gồm ho, cúi xuống như đang đi tiêu và đắp túi nước đá lên mặt. Vận động này ảnh hưởng đến dây thần kinh phế vị giúp kiểm soát nhịp tim.

Nếu thao tác này không làm ngừng nhịp tim nhanh, thầy thuốc cần tiêm thuốc chống loạn nhịp tim để khôi phục nhịp tim bình thường.

Trường hợp nặng quá, thầy thuốc cần làm sốc tim. Trong thủ thuật này, một cú sốc điện được đưa đến trái tim thông qua máy khử rung tim ngoài tự động.

Thuốc chống loạn nhịp uống bằng miệng cũng ngăn ngừa nhịp tim nhanh.

Một số loại nhịp tim nhanh cần điều trị bằng máy tạo nhịp tim cấy ghép dưới da.

Phẫu thuật tim hở cần thiết trong một số trường hợp để phá hủy con đường điện phụ gây ra nhịp tim nhanh.

Bác sĩ Đào Ty Tách
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 596

Ý Kiến bạn đọc