Trong nước

Ngôi nhà xanh

Vài ba chục năm qua, nhất là khoảng mươi năm trở lại đây chữ Xanh lên ngôi chưa từng thấy, bởi nó tỷ lệ thuận với nạn ô nhiễm môi trường và sự biến đổi khí hậu. Cũng khoảng thời gian trên, thế giới xuất hiện lý luận “Hiệu suất của tầm nhìn xanh”, nghĩa là khi màu xanh cây cỏ trong thị giác con người đạt được 25% sẽ mang lại cảm giác cho con người sự sảng khoái dễ chịu, đặc biệt kích thích hệ thần kinh làm năng động màng đại não. Chữ Xanh đã ngự trị trong mọi lĩnh vực đời sống, người ta còn nói ngày nay là thời đại xanh và nhiều người thậm chí còn bảo chữ Xanh cần phải được viết hoa.

Ngoi-nha-xanh-o-Chua-Giac-Lam-Tan-Binh
Ngôi nhà xanh ở chùa Giác Lâm, Q. Tân Bình.

Có một ngôi nhà “Nhà Xanh” (theo nghĩa đích thực) đang hiện hữu tại TP.HCM, trên địa bàn quận Tân Phú. Trước áp lực dân số thành phố, số dân cứ tăng cơ học, người từ nhiều địa phương khác đổ về nơi được ví như “miền đất hứa” này ngày càng đông, nên từ đầu những năm 2000 lãnh đạo TP.HCM đã xin ý kiến trung ương chủ trương chia những quận huyện dân số quá đông, lập ra quận mới. Quận Tân Bình là một trong số đó. Ngày 2-12-2003, thành phố chính thức tách Q. Tân Bình thành 2 quận Tân Bình và quận mới tên Tân Phú. Nơi trụ sở các cơ quan dân chính đảng Q. Tân Phú đang hiện hữu và xung quanh vốn dĩ xưa là đất nông nghiệp, trồng lúa. Trong đó vùng đất khoảng gần 1ha cạnh khu trụ sở mới Q. Tân Phú về phía Tây – Tây Nam cũng là ruộng được bao bọc bởi 2 con đường là Hương lộ 14 (nay là đường Lũy Bán Bích) và Hương lộ 2 (nay là Thoại Ngọc Hầu). Sau vụ lúa thu hoạch xong, sang mùa khô đây là sân đá banh dã chiến của thanh thiếu niên địa phương, chiều chiều diễn ra những trận đấu vui vẻ, thắng – thua đến ngộp thở, thật hào hứng.

Sau khi các cơ quan dân chính đảng Q. Tân Phú tương đối ổn định ở vị trí đắc địa với cơ ngơi khá khang trang, khu đất (ruộng – sân banh) này trở thành một công viên nho nhỏ xinh xinh. Ấn tượng là lần đầu tiên ở đây, người ta cho thiết kế một ngôi nhà xanh có hình thù lạ, hấp dẫn mọi người. Tiếp xúc với người của Công ty TNHH dịch vụ thương mại Sơn Hùng, đơn vị được cơ quan chủ quản đặt hàng thuê mướn thiết kế xây dựng ngôi nhà xanh vừa nói, tôi được biết, suốt thời gian thi công căn nhà xanh này ngày nào cũng có người đi đường dừng lại xem nom, hỏi han đủ chuyện. Ngôi nhà hình chữ nhật dài 30m, rộng 4,5m, được cấu tạo không phải bằng xi măng gạch ngói mà gồm 22 cụm cây si sống (mỗi cụm 10 cây) chở từ Chợ Lách (Bến Tre) về trồng trực tiếp xuống đất. Những người thợ thi công khéo léo uốn ngọn 22 cụm cây si giao nhau, chụm lại tạo thành nóc nhà và 2 mái nhà hình vòm toàn màu xanh diệp lục sống động, che phủ phía dưới là 10 gian nhà, quanh năm mát rượi. Hàng ngày nhân viên chỉ việc tưới đều đặn gốc 22 cụm cây si và đến kỳ hạn dùng kéo chuyên dụng “cắt tóc” cho ngôi nhà xanh thêm đẹp chứ không cần quét vôi, sơn phết như nhà xây dựng truyền thống xưa nay. Cũng công nhân Công ty Sơn Hùng cho biết: ngày đầu xây dựng ngôi nhà lạ này, không ít người tò mò hỏi là nhà gì, để làm gì? Có người đoán, chắc để mở nhà hàng, chí ít cũng làm quán nhậu. Lại có người lãng mạn hơn nói để làm nơi tổ chức tiệc tùng, cưới hỏi… Nhưng “gút” lại người ta tạm thời đặt ra cái tên rất đúng cho ngôi nhà này là Nhà Môi Trường. Có người “cấp tiến” hơn gọi là Nhà Sinh Thái. Người viết bài này nôm na dân dã gọi đây là ngôi Nhà Xanh. Khách bộ hành trên đường Thoại Ngọc Hầu và Lũy Bán Bích cách ngôi Nhà Xanh này không xa, giữa trưa trời nắng chang chang, nóng như đổ lửa của đất trời Nam bộ khi đi qua đây thường tạt vào ngôi Nhà Xanh trú nắng nghỉ mệt.

Sau khi xuất hiện ngôi Nhà Xanh trong công viên Q. Tân Phú (tạm gọi như vậy) thì tại chùa Giác Lâm (danh thắng cấp quốc gia, xây dựng năm 1744) thuộc P.10, Q. Tân Bình, TP.HCM cũng có một ngôi nhà xanh tương tự. Nhà xanh này cạnh ngay tháp Xá Lợi, các cây si dùng làm nhà được trồng trong các bồn cây kiểng nên xanh tươi có mức độ, không như những cây si nhà xanh của Q. Tân Phú được trồng trực tiếp xuống đất.

Cùng với nhiều chủ trương, chính sách nhằm chống sự biến đổi khí hậu, bảo vệ môi trường sống cho con người ngày nay vốn là vấn đề lớn không riêng của một quốc gia nào mà là của cả nhân loại. Đầu tháng 12-2015 vừa qua, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng dự Hội nghị lần thứ 21 Công ước Khung của Liên hiệp quốc về biến đổi khí hậu (COP21) gồm 195 nước, đã khẳng định Việt Nam sẽ đóng góp 1 triệu USD vào Quỹ khí hậu xanh giai đoạn 2016-2020. Mô hình nhà xanh như nói trên nên chăng là một trong những loại hình cần được nhân rộng trong thời gian sắp tới. Bởi màu xanh luôn là biểu trưng lẽ sống, sứ giả Mùa Xuân.

Nguyễn Thế Kỷ
(P.Tân Thành, Q. Tân Phú)
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM Xuân 2016