Giới thiệu sách

Nam kỳ viễn chinh ký 1861

 

Nam kỳ viễn chinh ký 1861 của tác giả Léopold Pallu do Thanh Thư dịch, khổ 15,5x23cm, Nhà xuất bản Hồng Đức cấp giấy phép và DTBooks là đơn vị liên kết xuất bản và phát hành trong tháng 1-2019.

Theo các nhà viết sách sử, có thể coi “Nam kỳ viễn chinh ký 1861” là cuốn ký sự chiến trường, được viết bởi tác giả Léopold Pallu – Đại úy Hải quân Pháp trực tiếp tham gia vào cuộc xâm lược của thực dân Pháp tại Nam kỳ thời kỳ đó.

Các nhà viết sách sử cũng cảnh báo, vì cuốn sách được viết ra dưới góc độ của một sĩ quan thực dân (Đại úy Hải quân Pháp) nên chắc chắn có sự thiên lệch, đó là điều cần cân nhắc kỹ khi đọc sách này mặc dù tác giả chỉ ghi chép và viết theo lối dí dỏm, chân thực, có vẻ rất bình thường, thản nhiên, đôi lúc khá tàn nhẫn, khiếm khuyết theo cách nhìn của kẻ xâm chiếm, nhưng lại vẫn hàm chứa một số giá trị nhất định về mặt lịch sử.

So-535--Nam-ky-vien-chinh-ky-1861---Anh-1
Bìa sách Nam kỳ viễn chinh ký 1861.

Tuy nhiên, với ưu thế là người trong cuộc nên những tường thuật chi tiết sự tương quan giữa quân đội Pháp và quân đội nhà Nguyễn, mưu đồ của thực dân Pháp, tình hình xã hội – kinh tế – quân sự của nhà Nguyễn, đồng thời phản ánh phần nào cuộc kháng chiến quật cường của người dân Nam kỳ chống lại tư tưởng chủ hàng, chủ hòa của triều đình và trước sức mạnh quân sự của giặc xâm lăng của tác giả có độ tin cậy khá cao. Ví dụ đoạn viết về trận đánh vào thành Kỳ Hòa và thành Mỹ Tho với những quan sát rất chi tiết.

Cuộc xâm lược đã lùi xa hàng trăm năm. Sự thật trắng đen đã rõ. Cuốn sách này là tài liệu tham khảo tuy chỉ một phía nhưng chắc chắn sẽ có ích cho những người nghiên cứu sâu về thời kỳ đầu khi thực dân Pháp mưu đồ xâm lược nước Việt Nam.

Sách bao gồm 10 chương, mỗi chương trình bày rõ thực trạng tình hình chính trị lúc bấy giờ giúp người đọc có cái nhìn tổng quan theo tiến trình của dòng lịch sử.

Các chương như sau:

Chương 1: Hòa ước Bắc Kinh đẩy quân đội Pháp vào cảnh nhàn rỗi. Phó đô đốc Charner nhận lệnh của hoàng đế chỉ huy cuộc viễn chinh Nam kỳ. Các lực lượng viễn chinh chỉnh đốn, rời khỏi Trung Quốc và đổ bộ Sài Gòn những ngày đầu tháng 2-1861.

Chương 2: Chiến địa và tình thế tương quan hai phe. Thực lực của vương quốc An Nam. Tầm quan trọng của quân sự và chính trị của thành Chí Hòa.

Chương 3: Sơ đồ chiến dịch. Hạm đội Pháp chế ngự sông Đồng Nai, các phòng tuyến Chùa cầm cự đối phương, đội quân viễn chinh dàn quân cánh cung, bao vây thành Chí Hòa và đẩy quân An Nam vào thế nước đôi: hoặc đẩy lùi cuộc tấn công, hoặc bị đánh tan tác chỉ trong một trận.

Chương 4: Quân viễn chinh bẻ gãy phòng tuyến An Nam này trong sáng 24-2, tại điểm gọi là đại đồn. Phó đô đốc Charner chỉ huy trực tiếp các toán quân. Đồng minh Pháp – Tây Ban Nha kéo dài cánh quân dọc theo hông phải thành, chiều 24-2 đóng quân ngay trên đường rút lui của địch.

Chương 5: Liên quân Pháp – Tây Ban Nha xông thẳng vào đối phương và vấp phải kháng cự ở bên phải, ở giữa và bên trái hậu tuyến địch. Các phòng tuyến An Nam bị bẻ gãy sau cuộc chiến đẫm máu kéo dài một giờ rưỡi với nhiều giai đoạn tấn công khác nhau.

Chương 6: Quân viễn chinh đánh chiếm các vị trí Thuận Kiều, Hóc Môn, Rạch Tra và tiến tận Trảng Bàng. Chiến hạm và các cánh quân cơ động của ta xới tung khắp vùng.

Bước đầu trinh sát Biên Hòa và Mỹ Tho.

Chương 7: Chiến địa và tình thế tương quan hai phe. Thực lực của vương quốc An Nam. Tầm quan trọng của quân sự và chính trị của thành Chí Hòa.

Chương 8: Cục diện Nam kỳ lục tỉnh thời kỳ đầu, sau khi Chí Hòa và Mỹ Tho thất thủ. Tổ chức quân sự. Tổ chức nhân sự.

Chương 9: Diện mạo người An Nam. Các đặc tính tinh thần. Chế độ phụ quyền.

Chương 10: Người An Nam vừa cầu hòa, vừa chuẩn bị chiến tranh. Nhưng dân chúng đã chịu ách đô hộ. Pháp mở rộng và củng cố cơ sở. Phó đô đốc Charner chuyển giao quyền lực, ngày 30-11-1861.

Nguyễn Dương – Vy Lê
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 535

Ý Kiến bạn đọc