Nghiên cứu - Phê bình - Trao đổi

Một cuộc hội thảo vớ vẩn tại Mỹ để lòi ra âm mưu

Mấy ngày nay, trên các mạng xã hội ồn ĩ về một cuộc hội thảo tại Quốc hội Mỹ về việc sẽ kiện Tập đoàn Formosa ra trước tòa án quốc tế về tội gây ô nhiễm biển miền Trung. Hóa ra tin vịt. Ngày 10/5, một Hội thảo được cho là vớ vẩn nhất từng được tổ chức tại một phòng trong trụ sở Thượng viện Mỹ do một tổ chức phi chính phủ có tên “Việt Nam for Progress” – tạm dịch “Việt Nam vì Tiến bộ”, nội dung được đem ra bàn thảo đó là “Kiện Formosa trước tòa trọng tài quốc tế” vì đã xả thải, gây thảm họa ô nhiễm môi trường biển làm cá chết ở miền Trung Việt Nam. Dĩ nhiên, địa điểm tổ chức hội thảo chỉ là địa điểm đi thuê, tuy nhiên, vì nó là trụ sở Thượng viện Mỹ cho nên dư luận có quyền nghi ngờ về một sự “bật đèn xanh” hay nói đúng là đứng sau cuộc hội thảo vớ vẩn này.

May-bay-My-rai-chat-doc-mau-da-cam-khap-cac-canh-rung-lang-mac-Viet-Nam---Anh-1

May-bay-My-rai-chat-doc-mau-da-cam-khap-cac-canh-rung-lang-mac-Viet-Nam---Anh-2
Máy bay Mỹ rải chất độc màu da cam khắp các cánh rừng, làng mạc Việt Nam.

Điều vớ vẩn đầu tiên là vụ việc xảy ra ở Việt Nam mà các thế lực chống Việt Nam lại sốt sắng mang ra bàn thảo tại Mỹ, cách nơi xảy ra vụ việc đến 10 ngàn cây số. Không nạn nhân, không thủ phạm, không có những tài liệu khoa học cả trực tiếp lẫn gián tiếp, Hội thảo bàn vớ vẩn vài căn cứ để đòi kiện Formosa ra tòa án quốc tế (?) và dĩ nhiên là chẳng đưa ra được một kết luận nào ngoài những lời lên án cũng vớ vẩn nốt dành cho Nhà nước CHXHCN Việt Nam. Cho đến nay thì ai cũng biết rằng, sự cố ô nhiễm môi trường biển miền Trung đã được Nhà nước Việt Nam cùng Formosa giải quyết rốt ráo. Chính quyền các cấp bước đầu có nhiều chính sách hỗ trợ, giúp đỡ nhân dân khôi phục sản xuất, ổn định cuộc sống. Đặc biệt, ngoài những chính sách hỗ trợ trước mắt, Nhà nước và chính quyền các cấp còn có những chủ trương, chính sách về lâu dài, bảo đảm để mọi người dân phát huy ngành nghề truyền thống, khai thác hiệu quả tiềm năng, thế mạnh của địa phương trong xây dựng và phát triển kinh tế. Đến nay, ngư dân các tỉnh miền Trung đã ra khơi bám biển mưu sinh. Thị trường hải sản và giá cả đã ổn định và khởi sắc trở lại. Tiền bồi thường được ngư dân dùng mua ngư cụ, nâng cấp tàu thuyền, cải tạo môi trường sống. Nhân dân ở các địa phương đang quay trở lại nhịp sống sau sự cố môi trường biển. Cần nhận thức rằng, việc buộc Formosa phải thừa nhận trách nhiệm cũng như cam kết khắc phục hậu quả, Chính phủ đã không chỉ giải quyết được căn cơ vấn đề ô nhiễm môi trường biển, ngăn chặn được các hoạt động tương tự mà hình ảnh về môi trường đầu tư của Việt Nam cũng không hề bị ảnh hưởng. Ngược lại, với nhiều nhà đầu tư chưa đến Việt Nam, họ sẽ an tâm hơn khi chứng kiến cách hành xử hết sức thấu tình, đạt lý của giới chức Việt Nam.

Điều vớ vẩn thứ hai chính là mục đích của cái gọi là hội thảo này: Kiện Formosa ra tòa án quốc tế. Theo các tài liệu của Chính phủ Mỹ, chính tại nước Mỹ, Tập đoàn Formosa (Đài Loan) vẫn đang hoạt động sản xuất kinh doanh rất mạnh. Rất nhiều nhà máy, cửa hàng, hải cảng mang hiệu Formosa ở nước Mỹ. Theo ghi nhận của Cơ quan Bảo vệ Môi trường Mỹ, chỉ riêng tại miền Nam Texas, Formosa có 13 nhà máy sản xuất nhiều mặt hàng, chiếm diện tích gần 650 hecta. Suốt quá trình hoạt động của Formosa tại Mỹ, Cơ quan Bảo vệ Môi trường Mỹ thường xuyên ghi nhận những vi phạm về tiêu chuẩn xả và xử lý chất thải của tập đoàn này. Những cuộc điều tra của các cơ quan môi trường Mỹ với Formosa thực hiện từ năm 1988 đến nay đều phát hiện các chất này đã xâm nhiễm vào đất và nước ngầm, vượt trên mức an toàn và gây nguy cơ cho sức khỏe con người. Hoạt động xả thải ô nhiễm môi trường của Tập đoàn  Formosa trên đất Mỹ diễn ra hết lần này đến lần khác. Và các con số bị phạt của tập đoàn này cũng lên tới gần 10.000.000 USD. Thế nhưng, vì lợi ích kinh tế người Mỹ vẫn để Formosa hoạt động. Vậy có lý gì khi họ đem trụ sở Thượng viện Mỹ ra cho thuê để tổ chức hội thảo đòi đuổi Formosa ra khỏi một nước khác? Hay là để Formosa đến đầu tư xây thêm nhà máy ở Mỹ? Hành vi này càng chứng tỏ một bộ phận trong chính giới Mỹ vẫn còn nguyên thù hận và có tâm thế chống Nhà nước Việt Nam.

Tre-em-Viet-Nam-nhiem-chat-doc-mau-da-cam
Trẻ em Việt Nam nhiễm chất độc màu da cam.

Nhưng cái đáng nói nhất, nhân một cuộc hội thảo về xâm hại môi trường ở Việt Nam, tổ chức tại Mỹ, lại làm cho người ta nhớ đến một tội ác xâm hại môi trường khủng khiếp, lớn hơn hàng triệu lần hành vi của Formosa, mà thủ phạm không ai khác hơn, chính là chính quyền Mỹ. Nhân dân Việt Nam vẫn còn nhớ và không bao giờ quên thảm họa chiến tranh, tội ác diệt chủng man rợ do chính quyền Mỹ gây ra, đem chết chóc đau thương cho nhân dân Việt, mà hậu quả vẫn còn gay gắt đến tận hôm nay. Những năm 1965 – 1971, trong cuộc chiến tranh xâm lược, Mỹ đã rải 72 triệu lít chất diệt cỏ, trong đó có 44 triệu lít chất độc da cam, 20 triệu lít chất trắng, 8 triệu lít chất xanh, đã phủ lên 1,7 triệu hécta đất trồng và rừng ở miền Nam Việt Nam, theo thống kê ít nhất có khoảng 12% diện tích rừng, 5% diện tích đất trồng trọt bị nhiễm chất độc da cam dioxin. Cùng với đất đai, rừng núi, sông ngòi, trên 5 triệu người cũng đã bị phơi nhiễm dioxin để lại những hậu quả nghiêm trọng không chỉ sức khỏe của người bị nhiễm độc mà còn tới đời con đời cháu… Chiến tranh đã lùi xa 42 năm, chính phủ Hoa Kỳ phải hối lỗi và chịu trách nhiệm trước tội lỗi của chính họ gây ra cho người dân Việt, bằng những việc làm cụ thể như: không được can thiệp vào công việc nội bộ của người Việt Nam, đồng thời phải làm dịu bớt cơn đau của người dân Việt, bằng trách nhiệm của những kẻ có lỗi và phải hối lỗi, được thể hiện bằng những việc làm cụ thể như: Phải có trách nhiệm với những người bị nhiễm chất độc da cam, những người bị thương tật do bom đạn Mỹ trước và sau chiến tranh và phải có trách nhiệm đền bù chiến tranh cho cả dân tộc này. Việc vẫn tiếp tay cho những tổ chức phản động chống phá cuộc sống bình yên trong nước chỉ làm người Việt Nam càng cảnh giác hơn mà thôi.

Không khó để nhận diện những âm mưu, thủ đoạn đằng sau cái gọi là “Hội thảo” kiện Formosa trước tòa trọng tài quốc tế. Đó là một việc làm tráo trở, một hành vi thô bạo can thiệp vào công việc nội bộ của Việt Nam. Rõ ràng, đây là hành động sai lệch cần phải bị lên án và kiên quyết phủ định nó.

Phúc Khang
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 451

Ý Kiến bạn đọc