Thầy thuốc Văn nghệ

Lại nói về cúm heo

Nhiều bà con vẫn còn lẫn lộn giữa cúm heo và cúm gia cầm. Cúm heo do một loại siêu vi giống siêu vi cúm gây ra gọi là siêu vi H1N1 lây lan qua nhiễm heo bệnh, còn cúm gia cầm còn gọi là cúm H5N1 lây lan qua chim chóc và gà vịt. Về mặt ngôn từ, thuật ngữ “cúm heo” là một bệnh do heo truyền sang người, chủ yếu là nông dân chăn nuôi heo và bác sĩ thú y. Ít thường xuyên hơn là trường hợp người nhiễm cúm heo lây nhiễm trực tiếp cho người khác. Nhiễm trùng đường hô hấp của con người gây ra do cúm heo lần đầu tiên ghi nhận vào mùa xuân năm 2009. Một vài tháng sau các trường hợp nhiễm cúm heo đầu tiên, bệnh cúm H1N1 gia tăng ở nhiều nơi trên thế giới khiến Tổ chức Y tế Thế giới phải ban bố tình trạng đại dịch toàn cầu vào tháng 8-2010. Hiện nay, dịch cúm H1N1 vẫn còn lưu hành và được đưa vào chương trình chích ngừa vaccin cúm theo mùa.

Anh-minh--hoa---Thay-thuoc-van-nghe

Những dấu hiệu đầu tiên nhiễm cúm heo H1N1 ở người cũng tương tự như các chủng cúm khác như sốt, ho, viêm họng, chảy nước mũi hay chảy nước mắt, nhức đầu, mệt mỏi, buồn nôn và ói mửa. Siêu vi cúm heo H1N1 lây nhiễm vào cơ thể khi ta hít chất dịch từ mắt, mũi hay miệng của người bệnh bắn ra, đặc biệt khi ta đi đến một nơi đang có nhiều người mắc dịch cúm H1N1. Nông dân nuôi heo và bác sĩ thú y có nguy cơ cao nhất vì tiếp xúc trực tiếp với heo. Biến chứng cúm heo H1N1 bao gồm viêm phổi, sốt cao co giật, suy hô hấp và tử vong.

Hầu hết các ca bệnh cúm H1N1 không cần thuốc đặc trị mà chỉ cần thuốc chữa triệu chứng như hạ sốt, giảm đau và bớt ho. Các loại thuốc kháng siêu vi như Oseltamivir (Tamiflu) và Zanamivir (Relenza) đôi khi dùng trong vòng 2 ngày đầu tiên để giảm mức độ nghiêm trọng của triệu chứng và nguy cơ biến chứng. Thuốc kháng siêu vi thường dành riêng cho những người có nguy cơ cao như trẻ em dưới 5 tuổi, đặc biệt là trẻ em dưới 2 tuổi hay người già trên 65 tuổi, phụ nữ có thai, thanh thiếu niên dưới 19 tuổi đang điều trị aspirin dài hạn vì người bệnh có nguy cơ phát triển hội chứng Reye, một bệnh hiếm gặp nhưng có khả năng gây tử vong rất nhanh. Một số người bệnh mãn tính như hen suyễn, khí phế thũng, bệnh tim, tiểu đường, bệnh thần kinh cơ, thận, gan hay bệnh về máu cũng cần chích ngừa. Trung tâm dự phòng khuyến cáo tiêm chủng cúm H1N1 cho tất cả trẻ em hơn 6 tháng tuổi trong mùa cúm. Vaccin thường có sẵn dưới dạng thuốc tiêm hay xịt mũi và nên dùng vào đầu mùa dịch mới có hiệu quả, vì cần phải tiêm sớm ít nhất 3 tháng thì cơ thể mới tạo ra kháng thể chống lại siêu vi. Những biện pháp này giúp ngăn ngừa dịch cúm heo H1N1 và hạn chế sự lây lan của cúm. Nếu đang mắc dịch cúm heo H1N1, người bệnh nên tự cách ly ở nhà ít nhất một ngày sau khi hết sốt. Người bệnh nên rửa tay kỹ lưỡng và thường xuyên bằng xà bông sát khuẩn hay một chất khử trùng tay có chất cồn. Che miệng và mũi khi hắt hơi và ho hoặc ho và hắt hơi vào khăn giấy. Trong mùa dịch cúm nên tránh xa đám đông và nếu có nguy cơ cao bị biến chứng nặng như trẻ trên 5 tuổi hay già 65 tuổi, đang mang thai hay có bệnh mãn tính như hen suyễn, nên tránh đi đến chuồng trại hay các nơi tụ tập đông người. Nếu một thành viên trong gia đình bị mắc cúm heo, chỉ nên để một người chịu trách nhiệm chăm sóc cá nhân cho người bệnh.

Bs Đào Ty Tách
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 408

Ý Kiến bạn đọc