Trong nước

Kỷ niệm 100 năm ngày sinh của cố nhà văn Phạm Tường Hạnh

 

Rất đông nhà văn, nhà thơ, nhà lý luận – phê bình đến dự chương trình kỷ niệm 100 ngày sinh cố nhà văn Phạm Tường Hạnh (1920-2020) vào sáng ngày 17/7/2020. Sự kiện văn học này do Hội Nhà văn Việt Nam cùng gia đình nhà văn Phạm Tường Hạnh tổ chức tại Trung tâm sự kiện Metropole (số 216, Lý Chính Thắng, TP. Hồ Chí Minh).

Nhà văn Triệu Xuân chia sẻ:

- Có thời gian gần hai chục năm, Phạm Tường Hạnh ít viết văn, chuyên viết báo. Rất lạ là những năm 1993-2005, ông viết liên tục, in sách liên tục. Những tác phẩm viết bằng thể ký của ông có giá trị lịch sử, giá trị nhân văn. Ký sự “Vua Phật Lưu Công Danh đi kháng chiến” là một ví dụ. Ký sự này in lần đầu trên báo Nhân Dân và Sài Gòn Giải Phóng, đã thành sự kiện xôn xao dư luận xã hội. Chất liệu đời thực, sự nghiệp của Phật sống Lưu Công Danh ly kỳ, hấp dẫn. Viết văn, Phạm Tường Hạnh luôn viết bằng cả trái tim mình, với tư cách là người trong cuộc. Càng cao tuổi, Phạm Tường Hạnh viết càng khỏe. Có lẽ bởi quá trình chuẩn bị tư liệu đã hoàn tất, cảm xúc đã chín, không viết ra thì không chịu nổi. Đọc những tác phẩm xuất bản sau này, tôi mừng cho ông, bởi bố cục chặt chẽ hơn, câu văn ngắn gọn hơn, súc tích hơn, kiệm lời mà ý tứ sâu rộng, hình ảnh được sử dụng nhiều hơn khi diễn đạt. Chân dung bè bạn, đồng nghiệp, các nghệ sĩ và cả chính khách, ông viết sinh động, nhờ hành văn giản dị, lối kể chuyện chân thành. Quan trọng hơn, nhờ chất liệu thật mà chỉ riêng tác giả mới có. Lấp lánh trong những trang viết ấy là tấm lòng, tâm sự, là tình cảm mãnh liệt của ông với bạn bè, với nhân dân, với cuộc đời. Ông viết về cảnh, về người, về chuyện đã qua từ lâu mà rung động, day dứt, mà đau xót, thiết tha và ngời sáng niềm tin yêu, tự hào!

So-604--Ky-niem-100-nam-ngay-sinh-cua-co-nha-van-Pham-Tuong-Hanh---Anh-1
Nhà văn Phạm Tường Hạnh và thầy trò Trường ĐH Đồng Tháp. (Ảnh gia đình cung cấp)

Nhà văn Đoàn Minh Tuấn kể rằng:

- Tôi và nhà văn Phạm Tường Hạnh là bạn bè kết nghĩa hơn nửa thế kỷ, từ khi tập kết ra Bắc năm 1954. Tôi đã từng cùng Phạm Tường Hạnh đi khắp nơi trên đất nước từ núi rừng Việt Bắc đến hải đảo Vân Đồn, Cô Tô, Bạch Long Vĩ đến miền đất lửa Quảng Bình, Vĩnh Linh… Từng đi theo Bác Hồ thăm các trận địa, thăm nhân dân ở các vùng miền… Và khi đất nước giải phóng, chúng tôi cùng nhau đi khắp miền Nam, khi thì với bác Nguyễn Tuân, khi thì đi với Tô Hoài, Nguyễn Đình Thi, khi thì đi với Nguyễn Khải, Nguyễn Văn Bổng… Nhà văn Phạm Tường Hạnh như con ong thợ chăm chỉ. Ông là họa sĩ vẽ chân dung bằng văn.

Cố nhà văn Anh Đức đã viết về nhà văn Phạm Tường Hạnh như sau:

- Ông có một tuổi thanh niên sôi nổi trong hào khí Cách mạng Tháng Tám, rồi sau đó là cuộc chống Pháp, tiếp đến chống Mỹ. Hơn nửa thế kỷ tham gia cách mạng, trải qua các giai đoạn lịch sử hào hùng của dân tộc với bao gian khổ, đau thương và tự hào; nhờ được tắm mình trong dòng chảy vĩ đại, hòa mình và chứng kiến bao sự kiện và bao con người mà ông từng chiến đấu chung, cùng chia ngọt sẻ bùi, ông đã ghi lại – dưới thể loại bút ký lịch sử – về những sự kiện và những con người ấy. Thế hệ cùng lứa tuổi với tác giả sẽ nhìn thấy hình ảnh mình trong đó. Các thế hệ sau thiết tưởng cần được biết, được thấy – dù chỉ qua ngôn từ – cha anh mình một thời gian truân cứu nước; để biết quý, biết trọng những gì mình có được từ sau 1975, một thời hòa bình được đánh đổi bằng rất nhiều xương máu.

Nhà văn Phạm Tường Hạnh tên khai sinh là Phạm Trọng Hân, sinh ngày 17/7/1920, mất năm 2013, quê gốc ở Thái Bình. Trong kháng chiến chống Pháp, ông từng làm Trưởng ty Thông tin ở tỉnh Thủ Dầu Một (tỉnh Bình Dương ngày nay), rồi đi giải phóng quân, làm chủ bút báo Quân khu 8. Sau Hiệp định Genève, ông tập kết ra Bắc, làm biên tập viên Ban Văn nghệ Đài Tiếng nói Việt Nam. Năm 1958, ông vào Vĩnh Linh, Quảng Trị làm biên tập của Báo Thống Nhất. Năm 1962, ông trở lại làm việc ở Đài Tiếng nói Việt Nam.

Tác phẩm của Phạm Tường Hạnh gồm có: “Vợ chồng Bảy Thẹo”, “Búp bê Đức sang Việt Nam”, “Buổi sáng trên bến Nhà Rồng”, “Ngọn lửa Krông Jung, Đất Sài Gòn”, “Giọt mật cho đời”, “Đất Sài Gòn”, “Bức thư tìm cha”… Ký sự “Vua Phật Lưu Công Danh đi kháng chiến”… và nhiều tác phẩm khác.

Nhà văn Phạm Tường Hạnh đồng thời là một nhà điện ảnh, ông viết kịch bản phim truyện “Ngọn lửa Krông Jung” – Xưởng phim Giải phóng dựng. Ông còn viết kịch bản phim tài liệu và được HTV thể hiện nhiều kỳ…

Với những cống hiến cho nước nhà, nhà văn Phạm Tường Hạnh được Nhà nước trao tặng nhiều huân huy chương cao quý, như: Huân chương Chống Mỹ cứu nước hạng nhất, Huân chương Kháng chiến hạng ba, Huân chương Chiến thắng hạng ba, Huy hiệu Thành đồng Tổ quốc, giải thưởng của Ủy ban Trung ương Liên hiệp các Hội VHNT Việt Nam… Nhà xuất bản Văn học vừa in lần thứ hai “Tuyển tập Phạm Tường Hạnh”, sách dày 1.130 trang, có bổ sung nhiều tác phẩm mới.

P.N. Thường Đoan – Phạm Minh
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 604

Ý Kiến bạn đọc