Trong nước

Hội Mỹ thuật TP.HCM đề cử 3 tác giả được xét tặng và truy tặng Giải thưởng Nhà nước năm 2016

Hội Mỹ thuật TP.HCM đã đề cử với Hội đồng xét duyệt 3 cá nhân nghệ sĩ có tác phẩm xứng đáng được trao Giải thưởng Nhà nước và Giải thưởng về Văn học – nghệ thuật năm 2016. Ba tác giả này gồm cố họa sĩ Tú Duyên, họa sĩ Đào Minh Tri và nhà điêu khắc Phan Gia Hương.

Ca---Dao-Minh-Tri
Cá – HS Đào Minh Trí.

Cố họa sĩ Tú Duyên là nhà giáo mẫu mực, từ thập niên 1960 cho đến giữa 1970, ông đã góp phần đào tạo nhiều thế hệ họa sĩ đồ họa. Cả miền Nam, không ai lạ với họa sĩ Tú Duyên, người có công lớn trong việc cách tân nghệ thuật khắc gỗ. Theo truyền thống dân gian hàng ngàn năm qua từ Bắc chí Nam… để in một bức tranh, nghệ nhân phải thực hiện cho được các bản khắc theo đúng với số lượng màu của phác thảo. Nghĩa là chỉ dùng một bản khắc để có một bản in một màu riêng biệt. Nhưng họa sĩ Tú Duyên đã nghiên cứu, thể nghiệm để khai thác, sử dụng, phối hợp, in với bản khắc “dương bản” (positive) và bản khắc “âm bản” (negative) một cách sáng tạo mà trước đây không ai nghĩ tới. Sự phát kiến của ông đã mở đầu cho cách sử dụng ít bản khác mà vẫn in được bức tranh nhiều màu. Từ sáng kiến này đã dẫn đến sự thành công, nét độc đáo về hiệu quả nghệ thuật khi cách tân kỹ thuật, quy trình, phương pháp in, tô màu trên bản gỗ trước khi in. Có thể nói cả giới đồ họa (Printmaking artists) trong ngoài nước đều biết, khâm phục tài năng và phát kiến độc đáo này của ông.

Họa sĩ Đào Minh Tri là họa sĩ có phong cách nghệ thuật riêng. Trong công tác giảng dạy, anh là nhà giáo tận tâm, nhiệt tình, được đồng nghiệp, sinh viên quý mến. Mặc dầu sức khỏe không còn nguyên vẹn như trước đây sau cơn đột qụy do tai biến nhưng anh luôn lạc quan yêu đời và vẫn tiếp tục sáng tác nhiều tác phẩm mới với chất liệu sơn mài truyền thống. Năm tác phẩm với chất liệu sơn dầu, sơn mài, tranh ghép gốm của anh có giá trị về nghệ thuật lẫn nội dung tư tưởng như: “Giải phóng”, “Đi theo Giải phóng”, “Cánh chim thế kỷ”, “Cá hóa long”, “Thiếu nhi vui chơi” được ghi nhận hơn cả.

Khuyen-hoc---Tu-Duyen
Khuyến học – HS Tú Duyên.

Nhà điêu khắc Phan Gia Hương từng là giảng viên của Khoa Điêu khắc Trường Đại học Mỹ thuật TP.HCM. Các nhà điêu khắc lứa tuổi 50 hiện nay của thành phố chúng ta đều là sinh viên của chị tại ngôi trường nói trên. Nhà điêu khắc Phan Gia Hương là nghệ sĩ nữ có tài, có sức sáng tạo, sức làm việc vô cùng bền bỉ. Có thể nói, trong giới điêu khắc nữ TP.HCM và cả nước, trong 40 năm qua, chị là một điển hình gần như duy nhất cho tài năng điêu khắc với những nét vừa nói.

Với số lượng 28 tác phẩm điêu khắc và 17 công trình tượng đài được chị sáng tác, thực hiện, phục vụ nhu cầu xã hội, yêu cầu giáo dục truyền thống trong 30 năm qua là khối lượng đồ sộ có thể kể ra như: tượng đài “Lê Văn Tám”, tượng đài “Láng Le – Bàu Cò”, tượng đài “K35 Gò Vấp”, tượng đài “Thế hệ trẻ”, tượng đài “Chiến sĩ Đặc công”, biểu tượng “Hồn thiêng đất nước”, tượng “Mẹ Tổ quốc”, tượng “Anh hùng Liệt sĩ Mai Thị Non”, tượng “Hạnh phúc”, tượng “Anh hùng lực lượng vũ trang Tạ Thị Kiều”, tượng “Hoàng hậu Từ Dũ”, tượng “Nguyễn Thượng Hiền”, đài tưởng niệm “Chiến thắng Cần Giuộc”, tượng “Chiến sĩ Nam kỳ Khởi nghĩa”, tượng đài “Tự do”, tượng đài “Nguyễn Trung Trực”, tượng đài “Chiến thắng”… Năm công trình được coi là điển hình của nhà điêu khắc Phan Gia Hương gồm có: Tượng Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước (1980), đặt tại Bảo tàng TP.HCM. Tượng đài Bà Mẹ Tổ quốc (2002) đạt Giải thưởng Văn học – nghệ thuật TP.HCM dựng tại Đồng Tháp. Tượng đài Tự do (2006), đặt tại Côn Đảo. Tượng đài Nguyễn Trung Trực (2013), tại Long An. Cụm tượng đài Long An trung dũng kiên cường, toàn dân đánh giặc (2013), dựng tại Long An.

Me-To-quoc
Tượng đài Mẹ Tổ quốc – Phan Gia Hương.

Năm tác phẩm này có giá trị nội dung tư tưởng và hình thức nghệ thuật rất tốt; có tác dụng giáo dục người dân về truyền thống đấu tranh, chiến đấu để giữ nước, bảo vệ lãnh thổ. Sức lan tỏa về tác dụng của các tác phẩm của chị rất lớn cả miền Nam.

Trần Hoàng – Minh Loan
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 382

Ý Kiến bạn đọc