Truyện ngắn

Gà rừng

Trời xanh ngắt không một đám mây nào lởn vởn đi qua, để mặc ông mặt trời cau có ném cái nóng xuống mặt đất hừng hực như lửa đốt. Thỉnh thoảng một cơn gió nhẹ ào đến vội vã đưa bàn tay mát rượi xoa nhẹ lên hai khuôn mặt đẫm mồ hôi trước khi kéo theo đám bụi tro khổng lồ chạy xuống chân đồi. Mới vào đầu mùa khô mà ai đó đã đốt cháy cả một vạt rừng cỏ gianh rộng lớn để lộ những mỏm đá phơi mình đen thui; lác đác giữa bãi tro than đen sì ấy sót lại vài bụi cỏ gianh vàng khè, xơ xác.

Y Tin đi trước, vai vác một cành mai đầy nụ xanh biếc. Loài mai Tây Nguyên đến lạ, khi mùa mưa vừa ngừng thì những chiếc lá cũng vội vàng nối tiếp nhau rời cành đuổi theo các cơn gió chạy qua, quăng mình nhào lộn trên khoảng không bao la trước khi nhẹ nhàng đáp xuống mặt đất. Cả cây mai chỉ còn những chiếc cành khẳng khiu, trơ trụi không một cọng lá. Nếu không biết, người ta có thể nhầm cây bị chết. Mùa khô đến, cất tiếng hát thì thầm ngọt ngào như những hạt sương đêm, cây mai bỗng trở mình bung ra những nụ hoa xanh biếc, no căng điểm xuyến một vài búp lá xanh nhạt, báo hiệu mùa xuân đã về. Mai rừng chỉ có 5 cánh màu vàng rực rỡ thể hiện sự hùng vĩ của thiên nhiên.

Hai tám Tết, Y Tin mới rủ Thạch Sơn – thầy giáo chủ nhiệm lớp cùng đi chặt mai về trường trang trí văn phòng đón xuân. Cây mai Y Tin đến chặt đã được đánh dấu từ trước, nó không những nhiều hoa mà các cành đều có thế rất đẹp. Hai thầy trò lựa mãi, cành nào cũng thích cả nhưng chỉ chọn hai cành, thầy một cành, trò một cành. Đặt cành mai lên vai, cậu học trò thích thú nói: “Thầy trò mình mang mùa xuân về trường nè!”.

Hình ảnh Tết Bắc chợt hiện ra trong nỗi nhớ của Sơn… Ngoài đó giờ này chắc lạnh lắm. Các gia đình rủ nhau chung thịt lợn ăn Tết; cứ hai ba nhà thịt một con vừa giã giò, nấu đông vừa làm nhân gói bánh và quan trọng nhất có bộ lòng liên hoan cuối năm. Còn bây giờ mình lại ở tít tận Tây Nguyên xa xôi, ăn cái Tết đầu tiên làm thầy giáo dạy học cho các em học sinh dân tộc. Người dân tộc bản địa Tây Nguyên không ăn Tết âm lịch như người Kinh nhưng các em cũng háo hức theo các thầy đón năm mới. Học trò vô tư và chất phác quá, các em xem thầy cô là chuẩn mực để noi theo nhiều lúc cũng cảm thấy ngượng vì chưa làm được nhiều điều cho các em.

- Oác! Oác! Oác!

Một con gà trống đẹp như vẽ bỗng kêu toáng lên, lao từ đám cỏ gianh chưa bị cháy ra ngoài, vừa chạy vừa đập cánh làm tro bay mù mịt. Nhìn con gà lết trên mặt đất như bị thương, Thạch Sơn vội vã đặt cành mai xuống đất chạy lại vồ. Trượt. Vồ nữa, lại trượt; mặt mũi chân tay cậu bé đầy tro đen thui.

Anh-minh-hoa---Ga-rung

Y Tin cười ngặt nghẽo.

- Thầy ơi, nó lừa đấy đừng đuổi theo nữa.

- Nó bị thương không bay được, sao không lại bắt còn đứng đó cười!

- Con gà ấy giả bộ thôi, không bắt được đâu. Thầy nhìn nó kìa!

Lạ thay, con gà trống không bỏ chạy nữa mà nằm lăn ra mặt đất vừa kêu, vừa đập cánh cho tro bay mù mịt như trêu chọc.

- Chắc nó có vợ trong đám cỏ gianh này nên giả bộ làm như vậy để thầy chạy ra xa đấy mà.

- Sao em biết?

- Em theo ama amí đi rừng gặp cảnh này hoài à. Thầy lại đây sẽ rõ.

Hai thầy trò vạch đám cỏ gianh chưa được nửa mét đã nghe một tiếng kêu thất thanh: “Oác,” rồi một con gà mái nâu chạy ra đám tro. Nhìn con gà chạy chậm chạp như say rượu Y Tin bảo:

- Nó đóng kịch đấy, không bắt được đâu. Thầy xem này.

Y Tin rẽ mấy cọng cỏ gianh phía trên, lộ ra 8 quả trứng gà màu trắng to như quả bóng bàn, rất đều nhau. Thạch Sơn bảo:

- Đôi gà này lười quá chỉ biết vít cỏ gianh làm tổ, không chịu nhặt thêm rác hay cây cỏ thêm vào.

- Ôi, thầy xem này!

Y Tin chỉ cho Thạch Sơn xem mảnh xương trắng ngà, cong như cánh cung được xếp khéo léo bên thành tổ.

- Đây là nanh heo rừng đấy thầy ạ!

- Làm sao em biết?

- Người già nói mà. Lũ gà rừng thường đi tìm chỗ nào có răng heo rừng rụng để làm tổ. Nhờ vậy tổ của nó không bị rắn và các loài thú quấy phá. Còn con người ai nhặt được làm dây đeo vào cổ hay bỏ vào túi áo sẽ tránh được gió độc, không bị cảm đâu.

- Lạ nhỉ?

Y Tin nhặt lên và đưa cho Thạch Sơn chiếc nanh heo to hơn ngón tay cái một chút, một đầu vẹt hẳn đi như bị mài mòn, khá sắc; phía dưới gần tròn, rỗng ở giữa bị gẫy ngang như bị bẻ. Chiếc nanh heo khá nặng, tuy chỉ dài gần một gang tay.

- Thầy cầm lấy làm kỷ niệm.

- Không, em nhặt được là của em chứ!

- Em tặng thầy làm kỷ niệm nhân chuyến đi rừng chặt mai đón Tết mà.

- Vậy thầy nhận.

- Thầy nhìn đôi gà kìa!

Hai con gà đứng bên nhau không giả bộ què nữa, đầu ngẩng cao đưa đôi mắt tròn xoe chăm chú quan sát hai thầy trò. Con gà mái thỉnh thoảng gào lên: Toác! Toác! Chắc chúng biết không đánh lừa được người nên đành đứng nhìn.

- Ta về đi em, đừng phá tổ nó nữa.

- Dạ!

Y Tin vuốt lại mấy ngọn cỏ gianh tạo thành mái che cho ổ trứng như cũ trước khi quay ra vác cành mai đi tiếp. Con gà trống như hiểu ra điều gì, vỗ cánh nhảy lên hòn đá cất tiếng gáy vang vọng cả không gian. Y Tin quay lại nói:

- Nó chào thầy trò mình đấy thầy nhỉ!

Ông mặt trời đứng trên đỉnh đầu, khoanh tròn bóng dưới chân. Từng cơn gió mát nối đuôi nhau chạy theo, cả không gian như đầy ắp tiếng ò ó o… của chú gà trống đang vươn cổ gửi lời chào.

Hồng Chiến
(Hội VHNT Đắk Lắk)
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 436

Ý Kiến bạn đọc