Trong nước

Đồng bào Nam bộ nhớ anh Tư Kỉnh

“Anh Tư Kỉnh” (Nguyễn Văn Kỉnh) sinh ngày 28-2-1916, nguyên là Ủy viên Trung ương Đảng, từng ở các cương vị: Phó bí thư Xứ ủy Nam bộ, Phó bí thư Trung ương Cục miền Nam, Bí thư Thành ủy Sài Gòn – Chợ Lớn (1945), Bí thư Đặc Khu ủy Sài Gòn – Chợ Lớn (1953-1954)…

Chan-dung-Dong-Chi-Nguyen-Van-Kinh
Đồng chí Nguyễn Văn Kỉnh
người chiến sĩ cộng sản kiên cường

Thuở sinh thời, đồng chí Võ Văn Kiệt đã viết: “Qua 9 năm chống Pháp trường kỳ gian khổ, trên mảnh đất “Thành đồng Tổ quốc” thiêng liêng của chúng ta đã hình thành một đội ngũ cán bộ ưu tú trực tiếp lãnh đạo cuộc kháng chiến thần thánh. Trong số đó có đồng chí Nguyễn Văn Kỉnh – người mà anh em, đồng chí, bạn bè dành cho những tên gọi thân thiết như “Anh Tư”, hay “Anh Tư Kỉnh”. Anh Tư Kỉnh còn có tên là Nguyễn Thượng Vũ…”.

Còn trong trí nhớ của đồng chí Phan Văn Khải thì: “Trong 9 năm kháng chiến chống Pháp, cùng với các anh Lê Duẩn, Lê Đức Thọ, Phạm Hùng, Ung Văn Khiêm và Hà Huy Giáp, anh Tư Kỉnh là thành viên trong cơ quan lãnh đạo đầu não cuộc kháng chiến chống Pháp trên chiến trường Nam bộ. Ở chiến khu Đồng Tháp Mười, anh là Phó bí thư Thường trực Xứ ủy Nam bộ. Tại căn cứ địa U Minh, anh là Ủy viên Trung ương Đảng khóa II, Ủy viên Thường trực Trung ương Cục miền Nam. Anh Tư Kỉnh đã để lại những dấu ấn sâu đậm trong nhiều lĩnh vực hoạt động của thời kỳ kháng chiến. Tuy thời gian đã trôi qua 62 năm, nhưng đến nay đồng chí và đồng bào ta vẫn còn xúc động nhắc đến các loại công văn giấy tờ mà trước đây anh Tư đã ký với những bí danh là Thượng Vũ và Trung Nam. “Thượng Vũ” có nghĩa là Thường vụ. Còn “Trung Nam” là Trung ương Cục miền Nam. Chúng ta hiểu rõ, trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, anh Tư Kỉnh là một nhà lãnh đạo ưu tú. Song sẽ rất thiếu sót, nếu như không nói đến tài năng của anh trong lĩnh vực công tác đối ngoại. Nguyễn Văn Kỉnh là một nhà ngoại giao có tầm cỡ của Đảng ta…” (trích tham luận).

Nhân kỷ niệm 100 năm ngày sinh đồng chí Nguyễn Văn Kỉnh (1916-2016), sáng 25-2-2016, đồng chí Tất Thành Cang, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó bí thư Thường trực Thành ủy TP.Hồ Chí Minh và các đồng chí trong Ban Thường vụ Thành ủy đã đến thắp hương tưởng nhớ đồng chí Nguyễn Văn Kỉnh tại nhà riêng của gia đình ở quận 2, TP.HCM. Cùng đi với đoàn có nguyên Bí thư Thành ủy TP. Hồ Chí Minh Lê Thanh Hải.

Kế đó, ngày 26-2-2016, Thành ủy TP.Hồ Chí Minh đã tổ chức tọa đàm “Đồng chí Nguyễn Văn Kỉnh – người chiến sĩ cộng sản kiên cường” tại Trung tâm tổ chức sự kiện (số 272, Võ Thị Sáu, Q.3, TP.HCM).

Chủ trì buổi tọa đàm có các đồng chí: Tất Thành Cang, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó bí thư Thường trực Thành ủy; đồng chí Thân Thị Thư, Trưởng ban Tuyên giáo Thành ủy; đồng chí Lê Thanh Hải, nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Bí thư Thành ủy TP.Hồ Chí Minh; các đồng chí lão thành cách mạng, lãnh đạo Thành ủy qua các thời kỳ và đại diện gia đình đồng chí Nguyễn Văn Kỉnh, và nhiều lãnh đạo ban, ngành của thành phố.

Mục đích của buổi tọa đàm nhằm tôn vinh những đóng góp của đồng chí Nguyễn Văn Kỉnh đối với sự nghiệp cách mạng của Đảng bộ và nhân dân TP.Hồ Chí Minh, giúp cán bộ, đảng viên, đoàn viên, hội viên và các tầng lớp nhân dân, đặc biệt là thế hệ trẻ hiểu rõ về thân thế, sự nghiệp, tấm gương đạo đức cách mạng của đồng chí Nguyễn Văn Kỉnh, qua đó làm động lực thúc đẩy các phong trào thi đua yêu nước, tiếp tục đẩy mạnh sự nghiệp đổi mới, thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ kinh tế, văn hóa, xã hội của thành phố.

Đồng chí Nguyễn Văn Kỉnh sinh ra và lớn lên tại thành phố Sài Gòn, trong một gia đình trí thức, mang quốc tịch Pháp, học trường Petrus Ký – một trong những ngôi trường nổi tiếng ở Đông Dương thời đó. Cha ông là Nguyễn Văn Thiệp, một viên chức Pháp, mẹ ông là bà Nguyễn Thị Cáo. Năm 16 tuổi, tuy giành được bằng tốt nghiệp hạng ưu tại trường Trung học Petrus Ký nhưng Nguyễn Văn Kỉnh đã kiên quyết xếp bút nghiên từ giã học đường, bất chấp mọi nguy hiểm, bước chân vào bão táp để đấu tranh giữa lúc cách mạng đang lâm vào thế thoái trào… (trích tham luận của đồng chí Nguyễn Minh Triết, nguyên Bí thư Thành ủy TP.HCM, nguyên Chủ tịch Nước).

Thiếu tướng, PGS.TS Vũ Quang Đạo, nguyên Viện trưởng Viện Lịch sử Quân sự Việt Nam nhận định: “Nguyễn Văn Kỉnh là một trong số những nhà lãnh đạo của Đảng, của TP.Hồ Chí Minh có tâm, có tầm. Sự đóng góp của ông đa dạng, nhiều dấu ấn, trong đó có lĩnh vực quân sự. Ông giữ nhiều trọng trách, có nhiều cống hiến, chịu đựng nhiều gian khổ, 4 lần bị giặc bắt, tù đày, từng bị chế độ thực dân kết án tử hình vì tham gia lãnh đạo khởi nghĩa Nam kỳ. Trong cuộc đời hoạt động của mình, đồng chí Nguyễn Văn Kỉnh có hơn 3 nhiệm kỳ, 10 năm làm Đại sứ Đặc mệnh toàn quyền tại Liên bang Xô Viết, vào thời điểm hết sức quan trọng của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước; đã góp phần củng cố tình đoàn kết giữa các nước xã hội chủ nghĩa anh em, giữ vững hòa bình, hữu nghị giữa các dân tộc. Ông chẳng những là nhà Quốc tế ngữ số một của Việt Nam mà còn là một nhà Quốc tế ngữ có tầm cỡ trên thế giới. Song song với hoạt động yêu nước, cách mạng, ông còn kiên trì quảng bá Quốc tế ngữ cho cán bộ, chiến sĩ trong vùng giải phóng, đồng thời thể hiện kỹ năng “thuyết khách” sắc sảo của một đại sứ tài ba, kiên trì và khéo léo thiết lập “quan hệ trên thực tế” với các đại sứ nhiều nước chưa có quan hệ ngoại giao, thậm chí thù địch với nước ta”.

Do bị bệnh nặng đồng chí Nguyễn Văn Kỉnh mất ngày 26-10-1981 tại Liên Xô, thọ 65 tuổi. Thi hài ông được chuyển về nước và an táng tại Nghĩa trang Liệt sĩ Mai Dịch, huyện Từ Liêm, TP.Hà Nội. Ông đã được Nhà nước tặng thưởng: Huân chương Kháng chiến hạng Nhất, Huân chương Độc lập hạng Nhất năm 1981, Huân chương Hồ Chí Minh năm 2005. Năm 2012, Hội đồng Nhân dân TP.Hồ Chí Minh lấy tên ông đặt cho một con đường tại phường Thạnh Mỹ Lợi, quận 2 (TP.HCM).

Thanh Bình Nguyễn (ghi chép)
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 392

Ý Kiến bạn đọc