Thầy thuốc Văn nghệ

Đau đầu gối

Đau đầu gối ảnh hưởng đến mọi người ở mọi lứa tuổi. Đây là kết quả của một chấn thương như dây chằng bị vỡ hay sụn bị rách. Viêm khớp, bệnh gút và nhiễm trùng cũng gây đau đầu gối. Trong một số trường hợp, đau đầu gối cần đến phẫu thuật.

Các dấu hiệu đau đầu gối bao gồm sưng và cứng khớp, đỏ và nóng khi chạm vào, không có khả năng duỗi thẳng đầu gối. Chấn thương đầu gối ảnh hưởng đến dây chằng, gân hay túi chứa chất lỏng bao quanh khớp gối, xương, sụn và dây chằng tạo thành khớp. Chấn thương rách dây chằng chéo trước là một trong bốn dây chằng kết nối xương cẳng chân với xương đùi. Chấn thương này đặc biệt phổ biến ở người chơi bóng rổ và bóng đá. Xương đầu gối có thể gãy khi va chạm hay ngã xe.

So-515--Anh-minh-hoa---Thay-thuoc-van-nghe---Dau-dau-goi---Anh-1

Một số chấn thương đầu gối gây viêm bao quanh khớp gối.

Những người chạy bộ, trượt tuyết, đi xe đạp có khuynh hướng bị viêm gân kết nối cơ tứ đầu ở phía trước đùi với xương cẳng chân.

Viêm xương khớp còn gọi là viêm khớp thoái hóa là loại viêm khớp phổ biến nhất. Đó là tình trạng hao mòn xảy ra khi sụn đầu gối xấu đi do tuổi tác.

Viêm khớp dạng thấp là tình trạng tự miễn dịch ảnh hưởng đến bất kỳ khớp nào trong cơ thể kể cả đầu gối.

Bệnh gút xảy ra khi tinh thể acid uric tích tụ trong khớp. Bệnh gút thường ảnh hưởng ngón chân cái nhưng cũng có thể xuất hiện ở đầu gối. Đôi khi khớp gối bị nhiễm trùng dẫn đến sốt, sưng, đau và đỏ.

Không phải tất cả đau đầu gối đều nghiêm trọng. Nhưng một số chấn thương đầu gối có thể dẫn đến tổn thương khớp và khuyết tật nếu không điều trị.

Trong khi khám sức khỏe, thầy thuốc kiểm tra đầu gối xem có sưng, nóng và bầm tím không. Thầy thuốc cho chụp X quang giúp phát hiện gãy xương và thoái hóa khớp.

Chụp cắt lớp vi tính CT kết hợp tia X từ nhiều góc khác nhau để tạo ra hình ảnh mặt cắt ngang bên trong cơ thể.

Siêu âm sử dụng sóng âm thanh tạo ra hình ảnh thực của cấu trúc mô mềm trong và quanh đầu gối.

Chụp cộng hưởng từ MRI sử dụng sóng vô tuyến và nam châm mạnh để tạo ra hình ảnh 3D bên trong đầu gối, giúp kiểm tra chấn thương mô mềm như dây chằng, gân, sụn và cơ bắp.

Nếu nghi ngờ nhiễm trùng hay bệnh gút, thầy thuốc cho xét nghiệm máu và đôi khi chọc dò khớp gối, một thủ thuật lấy một lượng nhỏ chất lỏng từ khớp gối bằng kim.

Thầy thuốc kê đơn giúp giảm đau và điều trị các bệnh tiềm ẩn như viêm khớp dạng thấp hay gút. Trong một số trường hợp, thầy thuốc dùng nẹp để bảo vệ và hỗ trợ khớp gối. Thầy thuốc chích thuốc trực tiếp vào khớp gối gọi là tiêm nội khớp chất corticoid giúp giảm đau kéo dài vài tháng.

Axit hyaluronic là chất lỏng bôi trơn khớp được tiêm vào đầu gối để cải thiện tính di động và giảm đau kéo dài 6 tháng.

Các lựa chọn bao gồm phẫu thuật nội soi. Trong phẫu thuật này, thầy thuốc sử dụng máy ảnh sợi quang và các công cụ nhỏ đưa vào qua vài vết mổ quanh đầu gối. Nội soi khớp gối dùng để loại bỏ hay sửa chữa sụn hư hỏng và tái tạo dây chằng bị rách.

Phẫu thuật thay thế đầu gối một phần là phẫu thuật trong đó thầy thuốc thay thế phần hư hỏng của đầu gối bằng các bộ phận kim loại và nhựa. Phẫu thuật thực hiện thông qua các vết rạch nhỏ nên thời gian chữa lành nhanh hơn.

Thay toàn bộ đầu gối là phẫu thuật trong đó thầy thuốc cắt bỏ xương và sụn bị tổn thương khỏi xương đùi và xương bánh chè, thay thế bằng khớp nhân tạo làm bằng kim loại.

Bs Đào Ty Tách
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 515

Ý Kiến bạn đọc