Thầy thuốc Văn nghệ

Còn ống động mạch

 

Còn ống động mạch là mở ra dai dẳng giữa hai mạch máu chính từ tim: động mạch chủ và động mạch phổi. Đây là một điều bình thường của hệ thống tuần hoàn ở em bé trước khi sinh và thường đóng lại ngay sau khi sinh. Tuy nhiên, nếu nó vẫn còn mở thì gọi là còn ống động mạch.

Còn ống động mạch nhỏ thường không gây ra vấn đề gì nghiêm trọng và có thể không cần điều trị. Tuy nhiên, còn ống động mạch lớn không được điều trị cho phép máu ít oxy đi sai hướng, làm suy yếu cơ tim và gây suy tim.

Các lựa chọn điều trị cho còn ống động mạch bao gồm theo dõi, thuốc men và đóng cửa bằng thông tim hay phẫu thuật.

Các triệu chứng còn ống động mạch thay đổi tùy theo kích thước của khuyết tật và em bé đủ tháng hay sinh non. Còn ống động mạch nhỏ không gây ra dấu hiệu nào và không bị phát hiện trong một thời gian dài thậm chí cho đến khi trưởng thành. Còn ống động mạch lớn có thể gây ra các dấu hiệu suy tim ngay sau khi sinh.

So-556---Anh-minh-hoa---Thay-thuoc-van-nghe---Con-ong-dong-mach---Anh-1

Trước tiên, thầy thuốc nghi ngờ khiếm khuyết tim khi kiểm tra thường xuyên sau khi nghe tiếng tim của em bé thông qua ống nghe.

Còn ống động mạch lớn trong thời thơ ấu gây ra ăn uống kém dẫn đến tăng trưởng kém, đổ mồ hôi khi khóc, thở nhanh hay khó thở và nhịp tim nhanh.

Yếu tố di truyền có thể đóng một vai trò trong còn ống động mạch.

Trước khi sinh, một ống thông động mạch giữa hai mạch máu chính dẫn từ tim là động mạch chủ và động mạch phổi rất cần thiết cho lưu thông máu của em bé, và giúp em bé nhận được oxy từ tuần hoàn của người mẹ.

Sau khi sinh, ống động mạch thường đóng lại trong vòng hai hoặc ba ngày. Ở trẻ sinh non thường mất nhiều thời gian hơn để đóng. Nếu nó vẫn mở thì gọi là còn ống động mạch.

Việc mở ra bất thường khiến quá nhiều máu lưu thông đến phổi và tim của em bé. Không được điều trị, huyết áp trong phổi của em bé tăng lên khiến tim của em bé dãn rộng và suy yếu.

Biến chứng của còn ống động mạch lớn là tăng áp huyết phổi và suy tim đồng thời dễ bị viêm nội tâm mạc.

Hầu hết phụ nữ có ống động mạch nhỏ có thể chịu đựng được thai kỳ mà không có vấn đề. Tuy nhiên, có khiếm khuyết hoặc biến chứng lớn hơn – như suy tim, rối loạn nhịp tim hoặc tăng huyết áp phổi – có thể làm tăng nguy cơ biến chứng khi mang thai. Phụ nữ mắc hội chứng còn ống động mạch lớn nên tránh mang thai vì có thể đe dọa đến tính mạng.

Không có cách nào chắc chắn để ngăn ngừa việc có con mắc chứng còn ống động mạch. Tuy nhiên, điều quan trọng là phải làm mọi thứ để có một thai kỳ khỏe mạnh. Tìm kiếm sự chăm sóc trước khi sinh sớm, ngay cả trước khi mang thai. Bỏ hút thuốc, giảm căng thẳng, ngừng kiểm soát sinh sản. Cũng thảo luận về các loại thuốc đang dùng. Ăn một chế độ ăn uống lành mạnh, bổ sung vitamin có chứa axit folic. Luyện tập thể dục đều đặn. Lập một kế hoạch tập thể dục phù hợp. Tránh rủi ro bao gồm dùng các chất có hại như rượu, thuốc lá và ma túy. Cũng nên tránh bồn nước nóng và phòng xông hơi. Tránh nhiễm trùng. Một số loại nhiễm trùng có thể gây hại cho em bé đang phát triển. Kiểm soát bệnh tiểu đường. Thảo luận với thầy thuốc để điều trị bệnh tiểu đường trước và trong thời gian mang thai. Nếu tiền sử gia đình có bệnh tim bẩm sinh hay bệnh di truyền nên nói chuyện với thầy thuốc trước khi có ý định mang thai.

Bs Đào Ty Tách
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 556

Ý Kiến bạn đọc