Kính văn nghệ

Có ai còn xem Tuồng – Bài chòi và Dân ca kịch không…

Tôi đố ông, thời buổi in-tẹc-nét này, có còn ai thích xem Tuồng – Bài chòi – Dân ca kịch nữa không?

- Ồ, ông lạc hậu quá, vẫn còn rần rần đó nhe. Không tin thì đi về Hội An, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Ngãi, Quảng Nam, Bắc Ninh… mà xem, Lễ hội là có cái món này, người dân ghiền luôn, du khách nước ngoài thì há miệng to mà ngạc nhiên nhé.

- Hèn gì Liên hoan nghệ thuật Sân khấu chuyên nghiệp Tuồng – Bài chòi và Dân ca kịch toàn quốc năm 2018 do Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam và Sở Văn hóa – Thể thao và Du lịch Quảng Ngãi phối hợp tổ chức tại tỉnh Quảng Ngãi đã khai mạc vào lúc 20 giờ ngày 20-10-2018 với sự tham gia của trên 400 nghệ sĩ, diễn viên thuộc 11 đơn vị nghệ thuật Tuồng, Bài chòi, Dân ca kịch trong cả nước. 

- Ông bạn thiệt là không chịu đọc báo, xem ti-vi gì hết. Cái vụ Liên hoan này tôi nghe Nghệ sĩ Nhân dân Lê Tiến Thọ, Chủ tịch Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam, Trưởng Ban tổ chức Liên hoan cho biết như thế này: Đây là hoạt động nghệ thuật góp phần bảo tồn và phát triển các di sản văn hóa phi vật thể truyền thống, trong đó có nghệ thuật Bài chòi vừa được UNESCO vinh danh là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Thông qua Liên hoan nhằm tuyên truyền vận động nhân dân tích cực gìn giữ, bảo tồn và phát huy giá trị nghệ thuật truyền thống của dân tộc. Đồng thời qua các hoạt động này, các nhà quản lý trên lĩnh vực văn học – nghệ thuật có nhiều giải pháp phát triển các bộ môn nghệ thuật truyền thống phục vụ nhân dân trong thời kỳ đổi mới. 11 đơn vị nghệ thuật Tuồng, Bài chòi, Dân ca kịch gồm các đơn vị hoạt động theo mô hình công lập và xã hội hóa trong toàn quốc mang đến Liên hoan 15 vở diễn mang đậm bản sắc văn hóa nghệ thuật truyền thống. Mỗi vở diễn có độ dài từ 80 đến 120 phút. Kết thúc Liên hoan sẽ có khoảng 30% tác phẩm xuất sắc nhất được lựa chọn để trao giải. Nhà hát Nghệ thuật Hát bội TP. Hồ Chí Minh với “Lê Công kỳ án”; Đoàn Ca kịch bài chòi Bình Định mang đến Liên hoan vở diễn “Chuyện tình làng Võ”; Nhà hát Nghệ thuật truyền thống Cung đình Huế với 2 vở “Chuyện tình hoa trinh nữ” và “Tuần lễ vàng”; Nhà hát tuồng Nguyễn Hiển Dĩnh Đà Nẵng tham gia 2 vở diễn “Sơn hậu” và “Rực lửa hoàng cung”. Nhà hát tuồng Đào Tấn với vở “Chàng Lía”; Trung tâm Bảo tồn và phát huy di sản xứ Nghệ tham gia Liên hoan 2 vở kịch hát dân ca “Nước mắt đứa con út” và dân ca truyền thống “Quyền uy và tội ác”; Trung tâm Bảo tồn và phát huy nghệ thuật Bài chòi và Hát hố Quảng Ngãi với vở “Núi rừng năm ấy”. “Ký ức lửa” của Đoàn ca kịch Quảng Nam có đề tài hiện đại, hậu chiến tranh. Liên hoan năm nay có nhiều tác phẩm mới, đa dạng về đề tài.

- Ồ, ông nhắc vậy tôi nhớ rồi, hôm qua đọc báo thấy ông Trịnh Công Sơn, Giám đốc Trung tâm Bảo tồn và Phát huy nghệ thuật dân ca Bài chòi và Hát hố Quảng Ngãi chia sẻ cái vụ Liên hoan vầy nè: Liên hoan nghệ thuật Sân khấu chuyên nghiệp Tuồng, Bài chòi và Dân ca kịch toàn quốc năm 2018 tổ chức nhân dịp tổng kết 10 năm thực hiện Nghị quyết 23 của Bộ Chính trị về “Xây dựng và phát triển Văn học – nghệ thuật trong thời kỳ mới”. Đồng thời Liên hoan cũng là dịp để các nghệ sĩ, diễn viên gặp gỡ, giao lưu, trao đổi kinh nghiệm, nâng cao nhận thức, ý thức trong việc bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc; bên cạnh đó là giới thiệu, khẳng định những giá trị nghệ thuật, ghi nhận những đóng góp của các loại hình nghệ thuật Tuồng, Bài chòi và Dân ca kịch trong sự nghiệp văn học – nghệ thuật Việt Nam, trong đó có Bài chòi Trung bộ Việt Nam được UNESCO vinh danh là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Sau khi Bài chòi được vinh danh, bây giờ chúng ta tiếp tục tổ chức Liên hoan Tuồng, Bài chòi và Dân ca kịch toàn quốc. Đây là khí thế mới, một cao trào tạo phương hướng để dân ca bài chòi phát triển theo con đường như giá trị mà UNESCO đã khẳng định.

- Đó, thấy chưa, UNESCO là tổ chức văn hóa thế giới mà còn công nhận thì người Việt mình phải quan tâm chứ. Việc Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam chọn tỉnh Quảng Ngãi đăng cai tổ chức Liên hoan là cơ hội tốt để các cấp, ngành và giới văn nghệ sĩ tỉnh Quảng Ngãi quan tâm nhiều hơn đến việc gìn giữ và phát huy giá trị nghệ thuật đặc sắc của dân tộc. Trong đó có Tuồng, Bài chòi, Dân ca kịch. Hy vọng tỉnh Quảng Ngãi luôn chào đón các đại biểu, văn nghệ sĩ, diễn viên để khi về tỉnh này họ sẽ có những kỷ niệm đẹp trên quê hương núi Ấn, sông Trà và kỳ vọng với vẻ đẹp của thiên nhiên và sự thân thiện của người dân nơi đây sẽ là nguồn cảm hứng để giới văn nghệ sĩ sáng tạo nên những công trình, tác phẩm nghệ thuật đặc sắc về quê hương, con người Quảng Ngãi.

- Liên hoan bế mạc vào ngày 28/10/2018, nhưng tối ngày 26/10/2018 tại huyện đảo Lý Sơn, tỉnh Quảng Ngãi diễn ra chương trình biểu diễn giao lưu, phục vụ cán bộ, chiến sĩ và nhân dân huyện đảo đó.

- Ồ, như vậy là đậm đà bản sắc dân tộc rồi. Bộ đội chiến sĩ ta toàn là thế hệ trẻ, cũng nên tạo điều kiện cho họ biết và thương văn hóa đặc sản vùng miền của Việt Nam, bài Chòi, Tuồng, Dân ca kịch là hồn quê như cây tre Việt vậy.

Tú Di
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 521

Ý Kiến bạn đọc