Truyện ngắn

Chuyện thằng Út Nhỏ

 

Mới sáng sớm đã nghe tiếng chị thằng Út Nhỏ quát mắng:

- Sáng sớm đã say xỉn, người không ra người. Có con vợ hiền lành, giỏi giang như vậy mà không biết thương, cứ hành hạ nó suốt, nó bỏ đi là phải rồi, ở với mầy có ngày chết à. Giờ sáng mắt ra chưa?

Rồi tiếng thằng Út Nhỏ lầu bầu gì đó tôi không nghe rõ.

Nhà thằng Út Nhỏ cách nhà tôi một con mương nhỏ vừa đủ chiếc xuồng ba lá bơi qua khi nước lớn. Nước ròng mương cạn cứ việc lội qua, sợ dơ chân thì lấy một khúc tre bắc ngang làm cầu là có thể qua được. Do vậy, hai gia đình cũng thường xuyên qua lại, tối lửa tắt đèn có nhau như ông bà ta thường nói “Bán anh em xa, mua láng giềng gần”.

Mẹ Út Nhỏ trước đây chuyên đi cắt lúa mướn, nghe nói một lần đi cắt lúa ở miệt Sóc Trăng thì gặp ba nó, một người đàn ông Khmer đã có gia đình, không hiểu sao bỏ vợ con, nhà cửa, đất đai theo mẹ nó về đây sinh sống và sinh ra nó đặt tên là Út Nhỏ (bởi trước nó, má nó đã có 3 đứa con với người chồng trước đã mất). Ngay từ bé, thằng Út Nhỏ nổi tiếng phá phách, hỗn láo và ăn cắp vặt. Suốt ngày nó đi rảo hết vườn nhà này đến vườn nhà khác để hái trái cây, vớt ốc, bắt cá; ngay cả ao nuôi cá của người ta nó cũng không tha. Nếu chủ bắt gặp nhắc nhở rồi buông tha thì thôi, bằng không nó càng phá dữ cho bõ ghét. Nó nhanh như sóc, leo trèo thoăn thoắt, cây cao cỡ nào nó cũng leo được. Bắt nó như bắt cóc bỏ dĩa, bắt chỗ này nó nhảy chỗ khác. Còn nhỏ nhưng nó chửi thề, nói tục như bắp rang, không từ ai, kể cả ba má nó, thậm chí đến trường nó chẳng xem thầy cô ra gì nên học hết lớp 2 biết đọc biết viết là nó nghỉ học. Không đến lớp, thời gian rảnh của nó nhiều, nó càng đi phá dữ hơn. Ba má nó không khiển được nó cũng đành buông xuôi, để mặc nó làm gì thì làm, làng xóm than phiền trách móc thì chịu chứ biết làm sao! Thời gian qua nhanh, chẳng mấy chốc Út Nhỏ trở thành một chàng trai khỏe mạnh, nó bắt đầu biết đi làm thuê, làm mướn kiếm tiền phụ giúp gia đình. Nhờ khỏe mạnh làm được việc nên nó có việc làm đều đều, nhờ vậy tật phá phách, ăn cắp vặt của nó cũng bớt dần. Ai cũng mừng cho nó và hy vọng nó sẽ nên người.

So-634--Khac-vong---Phuong-Quoc-Tri---Anh-1
Khát vọng – sơn dầu – Phương Quốc Trí

Rồi nó có vợ. Nó thương một cô gái xóm trên nhưng gia đình nhà gái kiên quyết không gả vì nó có quá nhiều “thành tích”. Nhưng có lẽ cô vợ mắc nợ nó từ kiếp trước nên dù bị gia đình ngăn cản vẫn bỏ đi theo nó. Tưởng lấy được cô vợ ngoan hiền, giỏi giang, nó sẽ yêu thương vợ cùng nhau chăm lo cho gia đình nhỏ của mình. Ai ngờ, có vợ rồi nó càng đổ đốn hơn. Tất cả công việc nhà cửa, vườn tược, đồng áng nó giao hết cho vợ, nó cũng chẳng màng đi làm thuê làm mướn như trước đây mà chỉ chú tâm vào việc đá gà. Nó nuôi mấy con gà đá, chăm sóc chúng hơn cả chăm sóc ba má và vợ nó. Vợ nó, từ một cô gái trẻ trung mơn mởn, tràn đầy sức sống, ngày càng xuống sắc, héo úa vì quá áp lực, vậy mà nó có thương đâu, không vừa ý là nó chửi, nó đánh không thương tiếc. Nó đánh vợ như cơm bữa. Có đêm nó quăng vợ xuống con mương trước nhà không cho lên, cũng không cho ai đến giúp kể cả ba má nó. Cô vợ cứ thế chịu trân đợi đến khi nó mệt mỏi đi ngủ mới dám bò lên, vào nhà. Vậy mà sáng sớm cô lại tất bật việc trong việc ngoài. Ai cũng khen vợ nó quá giỏi, 3-4 thằng đàn ông làm không lại. Mà vợ nó giỏi thật, quần quật suốt ngày, lúc nào quần cũng xăn lên tận gối, lội đi kiếm cá, vớt ốc, hái rau, làm không ngớt tay. Cực khổ là thế nhưng cô lúc nào cũng vui vẻ, xởi lởi với mọi người nên ai cũng thương, cũng quý mến. Khi có con, vợ nó càng cực hơn, vừa địu con vừa làm việc chẳng có ai phụ giúp, đã vậy hở ra là bị chửi, bị ăn đòn. Thương cô vợ, mọi người khuyên ôm con về nhà mẹ đẻ hoặc trốn đi nơi khác, sống chi mà khổ quá, ở đây có ngày nó đánh chết. Thế rồi một ngày vợ nó ôm con bỏ đi thật, nghe nói lên Sài Gòn ở nhờ nhà bà con. Sài Gòn mênh mông, nó chẳng biết đâu mà tìm. Không có bàn tay của vợ, nhà cửa nó vắng hoe, bề bộn, bẩn thỉu, nó chẳng thèm dọn dẹp. Cả tháng trời nhà nó im lìm bởi chẳng có ai để nó la hét chửi bới trút giận mỗi khi thua cá độ gà. Mọi người mừng vì vợ nó được thoát nạn. Nhưng rồi chẳng biết bằng cách nào, nó tìm được vợ con, năn nỉ đưa về. Tưởng sau việc này nó thay đổi thương vợ con nó hơn, nhưng niềm vui không được bao lâu, vợ chồng vui vẻ được mấy ngày thì tính cũ của nó trỗi dậy và vợ nó lại hứng chịu những trận đòn, tiếp tục suốt ngày nghe lời chửi rủa của nó.

- Tao đánh cho mầy chết, chừa cái thói bỏ nhà ra đi nè! Tao đập cho què chân xem mầy có đi được hay không? Cho dù ông trời có xuống đây cũng không cứu được mầy – Nó đánh, chửi vợ không thương tiếc, mặc cho con khóc la xin tha cho mẹ nó.

Lần nầy vợ nó không bỏ nhà đi mà âm thầm chịu đựng, nhẫn nhục cho qua. Tôi thấy vợ nó làm giàn trồng khổ qua, bầu, bí, trồng ngò om, ngò gai ngày ngày cắt đem bán. Cứ có khoảnh đất trống nào là vợ nó lại gieo trồng cây gì đó miễn có thứ để bán. Theo thời gian con nó cũng đã lớn, biết bênh vực mẹ cãi lại ba nó, lúc này thằng con gánh đòn thay cho mẹ. Thằng nhỏ cũng lì đòn, bị đánh đau thế nào cũng không khóc. Cứ thế ngày qua ngày tánh tình thằng Út Nhỏ vẫn không thay đổi, cứ sáng là ôm gà đi tìm độ, trưa về ăn cơm, ngủ, chiều lại ôm gà đi tìm độ tiếp, chẳng quan tâm gì đến nhà cửa, ruộng vườn, mặc vợ con làm gì thì làm. Được cái, con thằng Út Nhỏ rất khỏe, tính tình dễ thương, không phá phách như ba nó hồi nhỏ. Học hết cấp 2, thằng con nghỉ học phụ giúp mẹ nó làm vườn, sau xin đi làm công nhân ở nhà máy chế biến thủy sản. Đứa con cao lớn, trưởng thành thì thằng Út Nhỏ bắt đầu… ngán thằng con, mỗi lần gây sự chửi vợ là thằng con đứng ra bênh vực mẹ nó. Thằng con tuyên bố thẳng:

- Tôi còn ở nhà này là vì mẹ thôi, nếu ông còn đánh mẹ tôi nữa, tôi và mẹ sẽ ra đi và tôi cũng không tha thứ cho ông đâu. Ông không biết thương vợ con, trân trọng gia đình, cuối đời ông sẽ sống một mình, lúc đó ông đừng trách vợ con quay lưng lại với ông.

Vợ nó cũng nói:

- Khi nào con lớn, tự lo cho nó được, tôi cũng đi, căn nhà này không có gì để tôi lưu luyến.

Út Nhỏ tỉnh bơ nói:

- Có giỏi thì mẹ con mầy đi đi, xem có chết đói không? Tao không cần ai hết.

Vợ nó chẳng thèm trả lời, cứ lẳng lặng làm việc, có lẽ đứa con là động lực giúp vợ nó mạnh mẽ, tự tin hơn. Một ngày đi đá gà về, Út Nhỏ chẳng thấy vợ con đâu, bếp lạnh tanh. Nó đói bụng cồn cào, vừa chửi vừa réo vợ con nhưng chẳng ai lên tiếng. Nó nghĩ con đi làm, còn vợ chắc quanh quẩn đâu đây. Nó lầm bầm: “Dám bỏ đói tao à, chút nữa về đây biết tay tao!”. Nó mang bụng đói đi ngủ nhưng đến chiều vẫn không thấy vợ con về, nó mở xem tủ quần áo thì trống trơn. Vợ con nó đã bỏ đi thật rồi. Nó nhớ lại những lời vợ nó nói, tưởng vợ đùa, không ngờ vợ nó đi thật.

- Để xem mẹ con mầy đi được mấy ngày, lần nầy về biết tay tao!

Vợ con bỏ đi, giờ trong túi chẳng có đồng nào (bởi nó có làm gì ra tiền), nó sang xin tiền chị và mẹ nó. Mấy ngày đầu nó vẫn bình thản, vẫn ôm gà đi đá độ, ăn uống cho qua bữa và nghĩ vợ con đi vài hôm sẽ quay về. Nó đợi một tuần, một tháng… Giờ đã hơn 5 năm, vợ con chẳng tin tức. Lúc này tôi mới biết lý do trước đây vợ nó làm quần quật ngày đêm là để tích lũy tiền cho một chuyến đi xa. Chịu đựng ngần ấy năm đã là quá giỏi! Không vợ con, nó thui thủi một mình, nhà cửa bề bộn chẳng buồn dọn dẹp, bếp núc lạnh tanh, nó chẳng nấu ăn. Vườn tược cỏ ngập đầu cũng không ngó ngàng. Mấy con gà đá thua độ hay nó đã đem bán cũng không thấy. Giờ nó không còn sức đi đá gà nhưng lại nghiện rượu, ngày nào cũng say xỉn không lúc nào tỉnh. Không có vợ con để chửi giờ nó nói một mình, miệng lảm nhảm như thằng điên. Ba má và chị nó hết mắng chửi lại nhỏ nhẹ động viên, nhưng khuyên cách nào nó cũng không nghe, riết rồi mọi người cũng bỏ mặc chẳng thèm nói tới. Có đêm nằm nghe nó ho sù sụ, tôi chẳng thể nào yên tâm mà ngủ, sang thăm, thấy nó nằm trên võng, người nhỏ thó. Chỉ mới 40 tuổi mà như ông già 60. Tôi mang cho nó mấy viên thuốc ho, bát cháo thịt, bảo nó ráng ăn lấy sức, cứ đà này sẽ không sống nổi. Tôi khuyên nó:

- Ráng giữ gìn sức khỏe, chí thú làm ăn rồi đi tìm vợ con về. Vợ con là để yêu thương chứ không phải để trút giận.

Nó im lặng chẳng nói gì. Tôi nhìn nó không biết nó đang nhớ vợ con hay nó đang cảm thấy hối hận? Nhìn cảnh tình nó hiện tại thấy vừa thương vừa giận nhưng ai cũng cho rằng ông trời có mắt, có nhân có quả, có vay có trả, con vợ hiền lành, tháo vát, chịu thương chịu khó như vậy mà không biết trân trọng, cứ hành hạ suốt đến nỗi vợ phải ra đi, mất cả vợ, cả con giờ đau ốm chẳng ai chăm sóc. Không ai trách vợ con nó mà cho rằng chắc vợ nó đã trả xong nợ từ kiếp trước rồi nên ra đi không chút bận tâm. Tôi ngồi nói chuyện với nó, bắt nó ăn hết bát cháo, uống thuốc rồi đi ngủ. Ngồi nhìn nó đăm chiêu, tôi tự hỏi không biết lúc này nó nghĩ gì, có thấy ân hận vì những việc mà mình đã làm với vợ con hay không? Có hối hận vì chính mình đã ra tay phá nát hạnh phúc gia đình mình?

THẠCH SENE
(TP. Cần Thơ)
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 634

Ý Kiến bạn đọc