Thầy thuốc Văn nghệ

Chứng khô mắt

 

Khô mắt là tình trạng phổ biến xảy ra khi nước mắt không cung cấp đủ chất bôi trơn cho mắt.

Mắt khô gây cảm giác khó chịu như cay hay bỏng. Ta bị khô mắt trong một số trường hợp nhất định như đi trên máy bay, trong phòng điều hòa nhiệt độ, khi đi xe đạp hoặc sau khi nhìn vào màn hình máy tính trong vài giờ.

Các dấu hiệu bao gồm cảm giác châm chích, bỏng rát hay cộm mắt, có nhiều ghèn trong mắt và xung quanh mắt, nhạy cảm với ánh sáng, đỏ mắt, mờ mắt, khó khăn khi lái xe vào ban đêm.

Khô mắt là do thiếu nước mắt. Nước mắt là một hỗn hợp phức tạp của nước, dầu béo và chất nhầy. Hỗn hợp này giúp cho bề mặt mắt trở nên mịn màng và trong sáng, đồng thời giúp bảo vệ mắt khỏi nhiễm trùng.

Đối với một số người, nguyên nhân gây khô mắt là do giảm tiết nước mắt. Đối với người khác, đó là do tăng bay hơi nước mắt.

So-609--Anh-minh-hoa---Thay-thuoc-van-nghe---Chung-kho-mat---Anh-1

Nguyên nhân thông thường là bệnh viêm kết mạc giác mạc. Nguyên nhân khác bao gồm sự lão hóa, bệnh tiểu đường, viêm khớp dạng thấp, xơ cứng bì, rối loạn tuyến giáp và thiếu hụt vitamin A.

Một số loại thuốc như thuốc kháng histamin, thuốc thông mũi, liệu pháp thay thế hormon, thuốc chống trầm cảm và thuốc điều trị huyết áp cao, mụn trứng cá, thuốc ngừa thai và bệnh Parkinson.

Các nguyên nhân phổ biến làm tăng bốc hơi nước mắt bao gồm gió, khói hoặc không khí khô.

Chớp mắt ít như đang tập trung khi đọc sách, lái xe hoặc làm việc trên máy tính.

Các vấn đề về mí mắt như mí mắt lật ra ngoài và lộn mí.

Những người bị khô mắt thường bị biến chứng nhiễm trùng mắt. Nếu không điều trị, tình trạng khô mắt nghiêm trọng dẫn đến viêm mắt, mài mòn bề mặt giác mạc, loét giác mạc và giảm thị lực.

Khô mắt gây khó khăn khi thực hiện các hoạt động hàng ngày như đọc sách.

Để chẩn đoán chứng khô mắt, thầy thuốc khám mắt toàn diện, hỏi tiền sử đầy đủ giúp chẩn đoán nguyên nhân gây khô mắt.

Thầy thuốc đo lượng nước mắt bằng cách sử dụng xét nghiệm Schirmer. Trong xét nghiệm này, các dải giấy thấm đặt dưới mí dưới. Sau 5 phút, thầy thuốc sẽ đo lượng nước mắt.

Các xét nghiệm khác sử dụng thuốc nhuộm đặc biệt trong thuốc nhỏ mắt để xác định tình trạng bề mặt của mắt.

Đối với hầu hết những người bị chứng khô mắt không thường xuyên và nhẹ, chỉ cần thường xuyên sử dụng thuốc nhỏ mắt không kê đơn gọi là nước mắt nhân tạo là đủ. Nếu các triệu chứng dai dẳng và nghiêm trọng hơn, cần gặp thầy thuốc chuyên khoa mắt.

Đầu tiên thầy thuốc cần điều trị nguyên nhân cơ bản của chứng khô mắt. Chẳng hạn khi mí mắt bị lệch ra ngoài, thầy thuốc giới thiệu đến một chuyên gia phẫu thuật
tạo hình mí mắt. Nếu ta bị viêm khớp dạng thấp, thầy thuốc giới thiệu đến bác sĩ chuyên khoa xương khớp.

Thầy thuốc kê toa điều trị khô mắt bao gồm thuốc giảm viêm mí mắt. Tình trạng viêm dọc theo mí mắt ngăn các tuyến dầu tiết dầu vào nước mắt. Thầy thuốc đề nghị dùng thuốc kháng sinh để giảm viêm. Thuốc kháng sinh trị khô mắt thường dùng bằng đường uống, kèm thuốc nhỏ mắt hay thuốc mỡ.

Thuốc nhỏ mắt giúp kiểm soát tình trạng viêm giác mạc.

Thuốc kích thích chảy nước mắt gọi là cholinergic như pilocarpin, cevimelin giúp tăng sản xuất nước mắt. Những loại thuốc này có sẵn dưới dạng thuốc viên, gel hay thuốc nhỏ mắt.

Thuốc nhỏ mắt làm từ máu của chính mình gọi là giọt huyết thanh tự thân là một lựa chọn nếu ta bị chứng khô mắt nghiêm trọng không đáp ứng với bất kỳ phương pháp điều trị nào.

Thầy thuốc cũng đóng ống dẫn nước mắt để giảm mất nước mắt.

Bác sĩ Đào Ty Tách
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 609

Ý Kiến bạn đọc