Người tốt - Việc tốt

Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Mỗi người tốt, việc tốt là một bông hoa đẹp”

Sau hòa bình lập lại (7/1954), Bác Hồ đã chỉ thị: Các tờ báo của Đảng và đoàn thể mở mục “Người mới, việc mới” để biểu dương những gương người tốt, việc tốt trong nhân dân và cán bộ, đảng viên (CB-ĐV), nhằm động viên phong trào thi đua yêu nước, thúc đẩy sự nghiệp cách mạng phát triển.

Từ năm 1959, Bác Hồ đã tặng thưởng Huy hiệu của Người cho những cá nhân có việc làm tốt được đăng trên các báo. Đến tháng 6/1968, trong bài phát biểu tại Hội nghị bàn về việc viết và xuất bản loại sách “Người tốt, việc tốt” (Xem: “Hồ Chí Minh – Về vấn đề giáo dục”, NXB Giáo dục, Hà Nội, 1990, tr. 245 – 256), Bác Hồ gợi ý cho các cơ quan báo chí và các nhà xuất bản đổi mục “Người mới, việc mới” thành mục “Người tốt, việc tốt” cho đúng nghĩa hơn. Bác nói: “Đối với anh hùng, dũng sĩ, chiến sĩ thi đua được Đảng và Nhà nước khen thưởng thì phải qua nhiều cấp, nhiều ngành cân nhắc, xét duyệt. Còn người tốt, làm những việc tốt, thì việc khen thưởng có thể làm đơn giản hơn. Nếu Trung ương cho phép Bác làm, thì Bác nghe báo cáo, đọc báo và chỉ cần điều tra một chút cho đúng sự thật, là Bác có thể thưởng Huy hiệu”.

So-499--Chu-tich-Ho-Chi-Minh-Moi-nguoi-tot-viec-tot-la-mot-bong-hoa-dep
Chủ tịch Hồ Chí Minh nói chuyện với các đồng chí lãnh đạo xã và Ban chủ nhiệm HTX-NN thôn Lạc Trung,
xã Bình Dương, huyện Vĩnh Tường, tỉnh Vĩnh Phúc về công tác quy hoạch ruộng đất (25/1/1961) – Ảnh tư liệu

Chủ trương biểu dương người tốt, việc tốt thể hiện quan điểm nhân dân và tư tưởng nhân nghĩa của Bác Hồ là vô cùng sáng tỏ. Chủ nghĩa Mác – Lênin và Đảng ta khẳng định: “Nhân dân là người làm nên lịch sử”, và: “Cách mạng là sự nghiệp của quần chúng”. Bác Hồ đã thể hiện quan điểm ấy, với cách nói rất giản dị và cảm động: “Số người và những tập thể được công nhận là anh hùng, dũng sĩ, chiến sĩ thi đua được tặng thưởng huân chương, huy chương vẫn chỉ là số ít so với hàng triệu, hàng chục triệu con người đang hàng ngày góp gió thành bão, đang gánh vác mọi việc nước, việc nhà để đánh thắng giặc Mỹ và xây dựng chủ nghĩa xã hội. Có tập thể vĩ đại ấy, mới có Đảng ta vĩ đại, mới có Cách mạng tháng Tám thắng lợi, mới có kháng chiến chống Pháp thành công, mới có sự nghiệp chống Mỹ, cứu nước được cả thế giới ca ngợi. Đánh thắng giặc Mỹ rồi, cũng với tập thể anh hùng ấy, chúng ta sẽ xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản”.

Bác nói: “Người tốt, việc tốt nhiều lắm. Ở đâu cũng có. Ngành, giới nào, địa phương nào, lứa tuổi nào cũng có”. Bác nêu lên những tấm gương người tốt, việc tốt tiêu biểu thuộc đủ mọi lứa tuổi, ngành nghề: Em bé 6 tuổi đã biết cứu bạn khỏi chết đuối; cô gái ở Quảng Bình đã góp phần bắn rơi máy bay Mỹ; anh bộ đội trên đường đi công tác đã cứu giúp người phụ nữ sinh đẻ được an toàn và đưa hai mẹ con chị về tới gia đình; các cụ già động viên con cháu chiến đấu chống Mỹ, đỡ đầu các lớp mẫu giáo, trông nom vườn trẻ, trồng cây, trồng rừng; bà con Việt kiều về nước cùng gánh vác công việc quốc gia… Rồi Bác nhấn mạnh: “Tất cả các việc làm như vậy đều nói lên tinh thần yêu nước, đạo đức trong sáng, thuần phong mỹ tục của nhân dân ta. Chúng ta đánh giặc và xây dựng xã hội mới bằng những việc làm muôn hình muôn vẻ của hàng chục triệu con người như thế chứ không phải chỉ bằng một vài việc làm nổi bật và vang dội của một số cá nhân anh hùng”. Hàng ngày, Bác không bỏ qua một gương “Người tốt, việc tốt” nào được đăng trên báo. Bác dùng bút chì đỏ, đánh dấu vào những bài viết ấy, rồi tập hợp thành một danh sách để gửi tặng Huy hiệu của Người.

Bác chỉ thị và động viên các cơ quan tuyên truyền viết báo và xuất bản sách “Người tốt, việc tốt”. Bác nói: “Lấy gương tốt trong quần chúng nhân dân và CB-ĐV để giáo dục lẫn nhau… là một phương pháp lấy quần chúng giáo dục quần chúng rất sinh động và có sức thuyết phục rất lớn”; “là một cách tuyên truyền chủ nghĩa Mác – Lênin rất thiết thực”; đồng thời “là một trong những cách tốt nhất để xây dựng Đảng, xây dựng các tổ chức cách mạng, xây dựng con người mới, cuộc sống mới”. Bác còn dạy: Trong việc viết và xuất bản sách “Người tốt, việc tốt”, phải viết ngắn gọn, dễ hiểu mà có duyên; nên có nhiều tranh minh họa đẹp; không được tính giá sách quá đắt và chỉ bảo rất cụ thể về việc in ấn loại sách này.

Theo lời Bác dạy, các cơ quan báo chí và các nhà xuất bản nước ta trong những năm qua đã có nhiều thành quả trong việc nêu gương “Người tốt, việc tốt”. Phong trào này hiện nay phát triển rộng rãi, xuất hiện nhiều gương “Người tốt, việc tốt”, những “Việc tử tế”, những “Tấm lòng vàng”… Đây cũng là biện pháp hữu hiệu để phê phán cái xấu, cái ác.

Tư tưởng của Bác Hồ về việc biểu dương “Người tốt, việc tốt” thể hiện niềm tin yêu nhân dân vô hạn, tấm lòng chí tình, chí nghĩa của Bác đối với nhân dân. Vì thế, nhân dân ta càng thêm yêu kính, biết ơn Bác, càng dốc lòng thực hiện lý tưởng cách mạng cao đẹp của Người!

Đào Ngọc Đệ
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 499

Ý Kiến bạn đọc