Thầy thuốc Văn nghệ

Chảy máu cam

 

Chảy máu cam rất phổ biến nhưng hiếm khi là một vấn đề y tế nghiêm trọng. Mũi chứa nhiều mạch máu, nằm sát bề mặt phía trước và phía sau mũi. Mạch máu này rất dễ vỡ và dễ chảy máu. Chảy máu cam thường gặp ở trẻ em trong độ tuổi từ 3 đến 10.

Có hai loại chảy máu cam. Chảy máu mũi trước xảy ra khi các mạch máu ở phía trước mũi bị vỡ và chảy máu.

Chảy máu mũi sau xảy ra ở phía sau hay phần sâu nhất của mũi. Trong trường hợp này, máu chảy xuống phía sau cổ họng.

Có nhiều nguyên nhân gây chảy máu cam. Không khí khô là nguyên nhân phổ biến nhất gây chảy máu cam. Sống trong khí hậu khô và sử dụng hệ thống sưởi ấm trung tâm làm khô màng mũi. Uống thuốc kháng histamin và thuốc thông mũi khi bị dị ứng, cảm lạnh cũng làm khô màng mũi và gây chảy máu mũi. Xì mũi thường xuyên là một nguyên nhân khác của chảy máu cam.

So-559--Anh-minh-hoa---Thay-thuoc-van-nghe---Chay-mau-cam---Anh-1

Các nguyên nhân phổ biến khác của chảy máu cam bao gồm dị vật mắc kẹt trong mũi, chất kích thích hóa học, dị ứng, chấn thương mũi, hắt hơi nhiều lần và hay ngoáy mũi.

Các bệnh gây chảy máu cam bao gồm huyết áp cao, rối loạn đông máu và ung thư

Hầu hết chảy máu cam tự dừng lại mà không cần chăm sóc y tế. Tuy nhiên, nên tìm kiếm chăm sóc y tế nếu chảy máu cam kéo dài hơn 20 phút, hay nếu chảy máu cam xảy ra sau một chấn thương.

Một nguyên nhân gây chảy máu mũi nữa là chấn thương do té ngã, tai nạn xe hơi hay đấm vào mặt gây gãy mũi, gãy xương sọ hay chảy máu.

Để chẩn đoán chảy máu cam, thầy thuốc tiến hành kiểm tra thể chất để xác định nguyên nhân, kiểm tra mũi để tìm dị vật, hỏi về các loại thuốc đang dùng.

Thầy thuốc cho làm các xét nghiệm để tìm ra nguyên nhân. Những xét nghiệm này bao gồm công thức máu để kiểm tra các rối loạn về máu, thời gian thromboplastin để kiểm tra thời gian máu đông.

Thầy thuốc cũng cho nội soi mũi xoang, chụp cắt lớp CT mũi, chụp X quang mặt và mũi.

Điều trị chảy máu cam khác nhau tùy thuộc vào loại chảy máu cam và nguyên nhân gây ra chảy máu cam.

Nếu bị chảy máu mũi trước, bệnh thường nhẹ và có thể điều trị tại nhà. Ta ngồi cúi về phía trước, siết chặt hai cánh mũi trong 10 phút, trong lúc thở bằng mũi. Không nên nằm xuống vì có thể dẫn đến nuốt máu vào dạ dày gây kích ứng dạ dày. Sau 10 phút, ta thả tay ra kiểm tra xem còn chảy máu không. Lặp lại các bước này nếu chảy máu còn tiếp tục. Ta có thể dùng một miếng gạc lạnh đắp lên sống mũi. Nhưng nếu chảy máu cam vẫn không cầm, ta cần nhanh chóng đi bệnh viện.

Nếu ta bị chảy máu mũi sau, máu có xu hướng chảy từ phía sau mũi xuống cổ họng. Chảy máu mũi sau ít gặp hơn và thường nghiêm trọng hơn chảy máu mũi trước. Chảy máu mũi sau không nên điều trị tại nhà mà phải đến phòng cấp cứu bệnh viện ngay. Thầy thuốc tai mũi họng dùng máy nội soi để tìm ra mạch máu đang chảy và dùng thủ thuật để cầm máu lại ngay.

Chảy máu cam do dị vật cũng cần đến thầy thuốc chuyên khoa tai mũi họng để lấy dị vật ra.

Một kỹ thuật y tế gọi là đốt điện cũng có thể ngăn chặn chảy máu cam kéo dài. Thầy thuốc đốt các mạch máu trong mũi bằng thiết bị điện hay chất bạc nitrat, một hợp chất dùng để loại bỏ mô.

Thầy thuốc băng mũi bằng bông hay gạc. Thầy thuốc cũng dùng ống thông có bong bóng để tạo áp lực lên mạch máu và cầm máu.

Bs Đào Ty Tách
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 559

Ý Kiến bạn đọc