Thầy thuốc Văn nghệ

Bệnh tiểu đường loại 2

 

Bệnh tiểu đường loại 2 là tình trạng mãn tính ảnh hưởng đến chuyển hóa đường glucoz.

Bệnh tiểu đường loại 2 từng được coi là bệnh tiểu đường ở người lớn, nhưng ngày nay ngày càng có nhiều trẻ em mắc này do gia tăng béo phì. Không có cách chữa khỏi bệnh tiểu đường loại 2, nhưng giảm cân, ăn uống điều độ và tập thể dục giúp kiểm soát bệnh. Ngoài ra cần dùng thuốc tiểu đường hay insulin.

Các dấu hiệu thường phát triển chậm. Người bệnh có cơn khát nước, đi tiểu thường xuyên, mau đói, giảm cân, mệt mỏi, nhìn mờ, vết loét chậm lành và hay bị nhiễm trùng.

Bệnh tiểu đường loại 2 xảy ra khi cơ thể đề kháng với insulin hay khi tuyến tụy không sản xuất đủ insulin. 

Insulin là nội tiết tố của tuyến tụy. Tuyến tụy tiết insulin vào máu làm giảm lượng đường glucoz trong máu. Glucoz là nguồn năng lượng chính cho các tế bào tạo nên cơ bắp và các mô.

So-626--Anh-minh-hoa---Thay-thuoc-van-nghe---Benh-tieu-duong-loai-2---Anh-1

Trong bệnh tiểu đường loại 2, glucoz thay vì di chuyển vào các tế bào lại tích tụ trong máu gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm. 

Bệnh tiểu đường loại 2 ảnh hưởng đến nhiều cơ quan chính, bao gồm tim, mạch máu, dây thần kinh, mắt và thận, cuối cùng gây tàn phế hay đe dọa tính mạng. 

Để chẩn đoán, thầy thuốc xét nghiệm hemoglobin A1C cho biết mức đường huyết trung bình 3 tháng qua. Mức A1C từ 6,5% trở lên là bị tiểu đường.

Kiểm tra lượng đường trong máu ngẫu nhiên nếu trên 200 mg / dL (11,1 mmol / L) là bị tiểu đường.

Kiểm tra đường huyết lúc đói từ 126 mg / dL (7 mmol / L) trở lên là bị tiểu đường.

Để phân biệt tiểu đường loại 1 và loại 2, cần thử kháng thể tự miễn, có kháng thể là tiểu đường loại 1.

Nên tầm soát bệnh tiểu đường loại 2 định kỳ từ 45 tuổi, đặc biệt nếu ta thừa cân béo phì. Mức A1C cần theo dõi từ 2 đến 4 lần một năm. Nên giữ mức A1C dưới 7%.

Để điều trị bệnh tiểu đường loại 2, nên giảm cân và ăn uống lành mạnh, ít calo, ít đồ ngọt, ít chất béo bão hòa, nhiều rau trái cây và chất xơ.

Nên tham khảo chuyên gia dinh dưỡng giúp có bữa ăn phù hợp với sức khỏe, sở thích ăn uống và lối sống. Nên tập thể dục thường xuyên. Chọn hoạt động yêu thích như đi bộ, bơi lội và đi xe đạp.

Thuốc điều trị tiểu đường loại 2 bao gồm metformin. Đây là loại thuốc đầu tiên kê đơn cho bệnh tiểu đường loại 2. Nó hoạt động bằng cách giảm sản xuất glucoz trong gan và cải thiện độ nhạy cảm của cơ thể với insulin.

Sulfonylureaz là thuốc giúp cơ thể tiết ra nhiều insulin hơn.

Thuốc ức chế DPP-4 như sitagliptin, saxagliptin và linagliptin giúp giảm lượng đường trong máu, không gây tăng cân nhưng có thể gây đau khớp và tăng nguy cơ viêm tụy.

Chất chủ vận thụ thể GLP-1 làm chậm quá trình tiêu hóa và giúp giảm lượng đường trong máu. Các tác dụng phụ bao gồm buồn nôn và tăng nguy cơ viêm tụy.

Thuốc ức chế SGLT2 ngăn cản thận tái hấp thu đường vào máu. Thay vào đó, đường bài tiết qua nước tiểu. 

Các loại thuốc này làm giảm nguy cơ đau tim và đột quỵ. Tác dụng phụ bao gồm nhiễm trùng nấm âm đạo, nhiễm trùng đường tiết niệu, huyết áp thấp và nguy cơ cao nhiễm toan. 

Một số người mắc bệnh tiểu đường loại 2 cần điều trị bằng insulin. Trước đây, liệu pháp insulin gần như là biện pháp cuối cùng, nhưng ngày nay nó thường được kê đơn sớm hơn vì có nhiều lợi ích.

Tùy thuộc vào nhu cầu, thầy thuốc có thể kê đơn hỗn hợp các loại insulin để sử dụng suốt cả ngày và đêm. Có nhiều loại insulin, mỗi loại hoạt động theo một cách khác nhau.

Bác sĩ Đào Ty Tách
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số 626

Ý Kiến bạn đọc