Người tốt - Việc tốt

“Bác chúc chú viết báo cho đúng, cho hay, có nhiều người đọc”

Đó là lời chúc Tết đặc biệt của Bác Hồ đối với nhà báo Phan Quang, khi Người ghé vào tòa soạn thăm và chúc Tết báo Nhân dân vào sáng đầu năm Bính Thân (nhằm ngày 12/2/1956), cách đây tròn 60 năm. Đó là chuyến thăm không báo trước, ngay cả đồng chí Hoàng Tùng là Tổng biên tập lúc bấy giờ cũng không được biết.

Nhà báo Phan Quang kể lại, hôm ấy ông được phân công trực Tết ở cơ quan. Đấy là năm thứ hai ông đón Xuân hòa bình tại Thủ đô. Số báo đặc biệt ra vào dịp Tết đã phát hành từ trong năm. Ngoài ra, báo còn nghỉ ngày đầu năm để anh em “xả hơi”. Trực chẳng qua cho có, nhỡ may bạn đọc hay cộng tác viên nào bất thần ghé vào thăm, còn có người đón khách.

Đúng như dự kiến, sáng đầu năm, mấy cụ già “hàng xóm” phố Hàng Trống thay mặt bà con dân phố đến chúc mừng, đang tiếp các cụ ở phòng khách thì người bảo vệ cơ quan chạy xộc vào, nói không ra hơi: “Bác Hồ! Bác Hồ đến”.

Nhà báo Phan Quang liền chạy vội ra sân, nhìn về cổng chính không thấy ai. Thì ra Bác Hồ từ Câu lạc bộ Thống Nhất vừa sang, qua cái cổng phụ bên nách trái thông với sân câu lạc bộ, đó là lối đi mà ông cùng anh em trong tòa soạn vẫn qua lại xem nhờ phim chiếu tối thứ bảy hằng tuần phục vụ cán bộ miền Nam. Bác thoăn thoắt bước vào nhà. Theo sau có bác sĩ Trần Duy Hưng, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân thành phố, cùng vài người bảo vệ.

Bac-Ho-chut-Tet-xuan-Ky-Dau-1969
Bác Hồ làm thơ chúc Tết xuân Kỷ Dậu1969 – Ảnh: dhd.vinhphuc.gov.vn 

Bác vào phòng khách rồi cất tiếng hỏi:

- Chú Tùng đâu?

- Thưa Bác, anh Hoàng Tùng lên Văn phòng chúc Tết Trung ương. Cháu là cán bộ được phân công trực cơ quan – Nhà báo Phan Quang đáp.

Mấy cụ già lối phố sửng sốt trước vinh dự bất ngờ gặp Chủ tịch nước ngay sáng đầu năm, đứng dậy chắp tay lúng túng không biết nên làm gì. Nhà báo Phan Quang trình với Bác, đây là mấy cụ ở khu phố sang thăm cơ quan. Bác Hồ vui vẻ nói:

- Năm mới, nhân được gặp các cụ, tôi chúc các cụ vạn sự như ý. Nhờ các cụ chuyển lời Hồ Chủ tịch chúc Tết gia đình và tất cả bà con trong khu phố.

Mấy cụ già vẫn chưa hết sững sờ, bác sĩ Trần Duy Hưng rỉ tai:

- Kìa, các cụ chúc Tết Bác đi.

Thì ra, sau khi thăm hỏi anh em cán bộ miền Nam, theo kế hoạch Bác lên xe đi tiếp, thực hiện chương trình đã định, thì mấy đoạn phố trước cổng chính của câu lạc bộ đông nghịt đồng bào, nôn nóng chờ để được nhìn thấy và hoan hô Bác. Mấy đồng chí lo tổ chức việc Chủ tịch đi chúc Tết, sợ muộn giờ, bởi Bác Hồ đã gặp nhân dân, thế nào Bác cũng xuống xe bắt tay, thăm hỏi, nói chuyện… Trong khi đó ở nơi đã định, cán bộ, đồng bào đã tập trung từ sớm, nóng lòng chờ đón Bác Hồ. Và sau chỗ ấy, Bác còn đi tiếp nhiều nơi…

Vốn đã có phương án dự phòng, các đồng chí chủ động mời Bác đi lối tắt sang cơ quan báo Nhân dân, rồi từ đây ra cổng chính mở thẳng về phố Nhà Thờ, đối diện Nhà Thờ lớn, đi tiếp. Nhưng sáng đầu năm, đã đi ngang qua cơ quan hay bất kỳ nhà ai, Bác Hồ không thể không ghé vào thăm hỏi, chúc mừng.

Trong phòng khách, Bác Hồ vẫn đứng nói chuyện. Nhà báo Phan Quang mời Bác ngồi. Bác nhẹ xua tay:

- Chú để mặc Bác. Chú làm gì ở tòa soạn?

- Thưa Bác, cháu làm phóng viên.

Bác nói:

- Chú là phóng viên, là nhà báo. Vậy năm mới, Bác chúc chú viết báo cho đúng, cho hay, có nhiều người đọc. Chú nói lại với chú Hoàng Tùng và toàn thể các cô, các chú trong cơ quan là Bác Hồ có ghé thăm và có lời chúc Tết anh chị em.

Nói xong, Bác bắt tay mọi người, không quên mấy anh thường trực và bảo vệ cơ quan vừa bỏ luôn nhiệm sở, chạy đến thập thò ngoài cửa phòng khách nhìn vào.

Bác Hồ nhanh nhẹn bước ra sân. Đúng lúc ấy, hai chiếc xe hơi từ cổng chầm chậm chạy vào. Trước khi lên xe, Bác Hồ còn quay lại tươi cười vẫy tay chào mọi người.

Chuyện diễn ra đã 60 năm nhưng từng chi tiết vẫn còn in đậm trong tâm trí nhà báo Phan Quang. Ông nói: Lời chúc năm mới của Bác Hồ đối với tôi là vinh dự to lớn bất ngờ. Suốt đời tôi tâm niệm, suốt đời phấn đấu thực hiện lời Bác: Viết cho đúng, cho hay, có nhiều người đọc.

Nhân dịp năm mới, chúng ta hãy cùng ôn lại những lời dạy của Bác về nghề làm báo: Phải “Viết cho đúng, cho hay”. Trước khi viết phải đặt câu hỏi: Viết cho ai? Viết để làm gì?Viết cái gì? Và viết như thế nào? Thế mới “có nhiều người đọc”.

Nguyễn Đức Nhuận
(Đại học Nguyễn Huệ)
Tuần Báo Văn Nghệ TP.HCM số Xuân 2017

Ý Kiến bạn đọc